De bonte vliegenvangers druppelen binnen. Als jonge vogelaar zag ik ze nooit, al struinde ik nog zo vaak door het bos. Tegenwoordig zijn ze er meer, dankzij immigratie uit Midden-Europa en een groter aanbod van holle bomen en nestkasten.

Bonte vliegenvangers wonen in West-Afrika maar spenderen voor hun voortplanting de zomer in Europa, waar dan een breed aanbod van insecten is. Ze verblijven in de bossen, of trekken door naar Scandinavië. Zoals veel zangvogels laten ze zich meer door hun geluid opmerken dan door hun verschijning. Een bonte vliegenvanger zingt een herkenbaar liedje dat eerst een keer of drie op en neer tettert: ‘tadutadutadu’, waarna een korte triller volgt en een paar zwiepers. Een watervalletje noemt vliegenvangeronderzoeker Christiaan Both van de Rijksuniversiteit Groningen dat slotakkoord. Ook de alarmkreet is herkenbaar: een herhaald, scherp ‘bit bit bit’. Dit is deel 24 van mijn vogelzangreeks. …

Lees Meer Lees Meer

De rietzangers zijn terug. Ze doen hun naam eer aan. Verborgen vanuit het riet klinkt hun krasserige lied. Ik vind het heel leuk om ze vanuit het oude, vergeelde riet hun baltsvluchtjes te zien maken. Ze fladderen omhoog en zeilen omlaag, almaar zingend en krassend. Ook blauwborstjes doen dat wel, grasmussen en andere vogels die zich doorgaans verscholen houden, en nu eens zichtbaar zijn voor het matige menselijke oog. Dit is deel 23 in mijn serie vogelgeluiden. …

Lees Meer Lees Meer

In 2017 publiceerden onderzoekers uit Nijmegen en Krefeld dat de hoeveelheid insecten in Duitse natuurgebieden sinds 1989 met ruim driekwart was geslonken. Dat lokte zowel bezorgde als ontkennende reacties uit. Een Duitse wetenschapper ging aan de slag en schreef in tijdschrift Nature dat de hoeveelheid insecten sinds dat alarmerende artikel weer was toegenomen. En dat de eerdere afname niet structureel was, maar het gevolg was van tijdelijke weersveranderingen. Ik lees hierover in het biologenvakblad Bionieuws van 14 maart. …

Lees Meer Lees Meer

De paardenbloem heeft de pech gewoon te zijn. Van gewone soorten houden we niet. We willen dieren en planten best beschermen, maar dan moeten ze wel bedreigd zijn. Kosten noch moeite spaarden we om bevers te vangen, importeren en uit te zetten. Nu ze aanslaan, bestrijden we ze weer. Wolven, ganzen, paardenbloemen; alles wat het goed doet moet dood. …

Lees Meer Lees Meer

Sinds een week zingt in het jonge moeras van Friese Veen bij Paterswolde een sprinkhaanzanger. Die ratelt als een sprinkhaan. Hij is met slechts twee andere soorten te verwarren, waarvan er één in Nederland voorkomt: de snor. Een snor is niet genoemd naar zijn haardracht maar naar zijn snorrende geluid. Dit is deel 22 in mijn serie vogelgeluiden.

Een sprinkhaanzanger ratelt, een snor snort. Het verschil is duidelijk als je ze beide hoort. De snor snort iets lager en sneller dan een sprinkhaanzanger ratelt, en houdt het langer vol. Sprinkhaanzangers zingen niet alleen in rietvelden, maar ook in vochtige velden met pitrus, brandnetels en andere ruige vegetaties. …

Lees Meer Lees Meer

Gekraagde roodstaarten vind ik één van onze mooiste vogels. In april verlaten ze hun Afrikaanse woonplaats voor een zomervakantie in Europa. Tijdens die vakantie versieren ze zo snel mogelijk een partner, en beginnen ze al in april of begin mei te broeden. Als ze vroeg beginnen, kunnen ze twee legsels van zes jongen grootbrengen, als ze genoeg insecten vinden. Vaak gebruiken ze hetzelfde hol als het jaar ervoor. Ze houden van een onopgeruimd erf met veel holten, nissen en spleten, soms op kniehoogte of nog lager. Een nestkast mag ook. Ze broeden twee weken en voeden hun kroost nog eens twee weken in het hol. …

Lees Meer Lees Meer

Twee jaar geleden kreeg mijn geliefde vier jonge kippen voor haar verjaardag. Groot was de vreugde toen deze bende van vier haar eerste ei legde. Afgelopen oudejaarsdag vonden we drie in de natuur gedumpte kippen. Die mochten inkwartieren. Nog meer eieren.

De zeven samurai hebben een nachthok van vijf en een uitloop van honderd vierkante meter. Ze kunnen de hele dag scharrelen, zand- en zonnebaden. We geven ze biologische korrels en gedroogde larven van rouwvliegen. Ze maken een tevreden indruk. Ze zitten soms op schoot en als je ze dan kroelt, vallen hun oogjes dicht en zakken ze op hun zij. …

Lees Meer Lees Meer

Laatst schreef ik hier iets over zangvogelkoppels van twee op elkaar lijkende soorten, waarvan er een ten noorden van de Sahara blijft en zich eerder in Nederland meldt dan de ander, die ten zuiden van de Sahara overwintert. Als voorbeelden noemde ik tjiftjaf en fitis, zwartkop en tuinfluiter, braamsluiper en grasmus. Ik had beter witte en gele kwikstaart kunnen zeggen, of zwarte en gekraagde roodstaart. …

Lees Meer Lees Meer

Wie morgen of komend weekend een zonnig half uur bijen en zweefvliegen telt in de tuin of op het balkon, mag meedoen met de nationale bijentelling. Op www.nationalebijentelling.nl/hulp-nodig/ is een bijengidsje te vinden. Ik telde wat eerder, om hier verslag te kunnen doen. …

Lees Meer Lees Meer