Buiten hoorde ik een kind krijsen. Het klonk niet als ongemak over een buil of schram. Ik meende ‘help!’ te verstaan. Ik liep erheen. Enkele kinderen hielden afstand tot het krijsende jongetje, dat omringd werd door wespen. Hij was in de bosjes op een wespennest beland. Ik sloeg de wespen knock-out en vroeg waar woon je. Ten antwoord krijste hij luider. Ik zei wijs met je hand naar je huis. Daar! Ik zei kom op, weg hier. …
In mijn tuin zat een groepje schildwantsen op een ooievaarsbek. Het waren waarschijnlijk jonge volwassenen, want deze schildwantsen worden in de nazomer en herfst volwassen. Er zaten ook nimfen bij, één daarvan staat op de foto. Hij is in zijn vijfde en laatste nimfenstadium, dus bijna-volwassen.
Het zijn wantsen van de soort Eysarcoris venustissimus, een Nederlandse naam hebben ze niet. Toch zijn het algemene insecten. Vooral langs heggen hagen en bosranden zijn ze te vinden, en in bermen en slootkanten waar witte dovenetel of bosandoorn groeit. In mijn tuin staan inderdaad nogal wat bosandoorns, maar blijkbaar vinden de wantsen ooievaarsbekken ook goed. …
1 november 2014
In de Martena-stins te Franeker is een museum. Ooit was in het statige steenhuis de de universiteit gevestigd, die in 1811 gesloten werd. In de vroegere senaatskamer hangen nog de portretten van de professoren. Er staan antieke kasten, vazen, serviezen en er hangen schilderijen, maar telkens kom je verrassende herinneringen tegen aan het universitaire verleden. Zo lacht ineens een ongeborene je toe uit een glazen pot. Ingemaakt moet het embryo al meer dan 200 jaar op sterk water staan. Ook ligt er een hoogbejaard herbarium. …
Zoon en ik zijn in Franeker met vrienden. Er zou regen komen, wind en herfst, maar de zon straalt uit een azuren hemel en het is warm. Langs de kerk lopend hoor ik de mauwende roep van een buizerd. Het klinkt ijl en de buizerd roept zo vaak achter elkaar, dat ik vermoed dat het een gaai of spreeuw is. Zo vaak roept een buizerd niet. Spreeuwen doen soms buizerds na. Ook gaaien mauwen soms net als een buizerd. …
Een lezeres stuurde me een foto van een, zo meldde ze, amethistzwam. De naam amethistzwam kwam me bekend voor. Op de foto stond een paarse paddestoel die ik zomaar uitgemaakt zou hebben voor rodekoolzwam. Het was een prachtige foto, met de zwam in laag strijklicht van de zon.
Ik ontdekte dat amethistzwam een synoniem is van rodekoolzwam. Vandaar. Deze zwammen vallen op door hun uitzonderlijke kleur. Zelfs de stelen zijn paars, of toch op z’n minst lila. Ze zijn algemeen, in een beetje beukenbos loop je ze in nazomer en herfst gegarandeerd tegen het lijf. Al kan dat paars haast onzichtbaar worden tussen gevallen beukenbladeren in herfsttinten. …
In Oegstgeest zit een witkruintapuit. De zwart-witte zangvogel is gemakkelijk te vinden vanwege de honderden vogelaars met honderden telelenzen. Ik ben er niet geweest, maar ken genoeg vogelaars die vrij namen en erheen reisden. Sommigen doen alles voor een nieuwe soort. Dit was de eerste witkruintapuit van Nederland. De dichtstbijzijnde bereikten Engeland in 1982 en Denemarken in 2010. Het zijn geen gretige trekvogels en ze wagen zich zelden ver buiten hun woongebied. …
Ik zie vaak ooievaars door een weiland of akker stappen. Er zijn veel meer ooievaars dan in mijn kindertijd. Ik herinner me dat mijn vader zei dat er nog twee bewoonde nesten waren. Ik moest er een zien voor ze uitgestorven waren. Ik geloof dat het in Grafhorst was, dat ik ze zag, aan de IJssel. Later bezochten we ooievaarsdorp Het Liesvelt, waar Vogelbescherming ooievaars fokte om ze later uit te zetten, in de hoop dat de zwart-witte wandelaar met de vuurrode snavel weer ’s lands weilanden zou opluisteren. …
Een vriendin van me had een massa larfjes bij de voordeur, zowel buiten als binnen. Ze hingen als kabouterkokertjes aan het plafond en de muur. Of ik kwam kijken wat het voor griezels waren. De volgende ochtend kwam ik kijken. Ze had ze reeds weggestofferd, wat het kijken niet bevorderde, maar er hing er één aan het plafond van het halletje. Ruim een halve centimeter lang. Het schepsel kwam me bekend voor, maar ik moest even nadenken voor ik me herinnerde wat het was. Pas toen ik na de koffie weer vertrok, schoot het me te binnen: een zakdrager! …
Bezoek nam een cadeautje mee. Een cadeautje? Ik had geen idee, of misschien toch: een wonderlijk hebbedingetje dat met vogels te maken had.
Maar nee, hoewel: wonderlijk was het, en met vogels had het zeker te maken, maar een hebbedingetje? Nee, juist niet. Ik kreeg een plastic zakje met een die middag overleden spreeuw. Ik ben een boek over spreeuwen van plan, vandaar. …