Natuurdagboek

Waar is de kleine vos?

Waar is de kleine vos?

Kleine vos. Foto Koos Dijksterhuis
Kleine vos. Foto Koos Dijksterhuis

In mijn tuin zijn veel bloemen verschrompeld, maar vlinderstruik, hibiscus, wilde kamperfoelie, ijzerhard en beemdkroon houden vol. De vlinders die ik zie zijn vooral atalanta’s, een paar dagpauwogen, een Icarusblauwtje, een boomblauwtje en wat huismoeders.

Ik heb sinds de lente geen kleine vossen meer gezien en in de lente slechts twee. In de nazomer waren kleine vossen altijd een van de talrijkste dagvlinders, maar sinds een paar jaar is dat voorbij. Alleen in het noordwesten des lands komen ze nog algemeen voor. De kleine vos haalt al een paar jaar de top-10 van de vlindertelling niet meer. Er worden ook weinig rupsen van deze vlinders gevonden. Waar zou dat door komen? …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Dorstige egels

Dorstige egels

Jonge egel Foto Koos Dijksterhuis
Jonge egel Foto Koos Dijksterhuis

Jarenlang had ik een egel in de tuin. Hij of zij woonde in een takkenbos vol bladeren, ondoordringbaar voor honden. In het rustige buurtje waar ik woon heb ik nog nooit een doodgereden egel gevonden. Ik maai mijn kleine grasveld aan het eind van de zomer in drie etappes, en nooit met zo’n moderne automaat. Als die nadert gaan baby-egeltjes zich oprollen en krijgen ze van de draaiende messen een open ruggetje. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
De trek is begonnen

De trek is begonnen

Fitis. Foto Koos Dijksterhuis
Fitis. Foto Koos Dijksterhuis

Hoewel de zomer juist op dreef komt met hoge temperaturen, is de herfsttrek van vogels al begonnen. Zodra de eerste eieren gelegd, kuikens uitgekomen, legsels mislukt zijn, zijn er flierefuitende oudervogels die de boel de boel laten. Dat begint eind juni, en neemt in juli ernstiger vormen aan. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Reuzenzweefvlieg lijkt op wesp

Reuzenzweefvlieg lijkt op wesp

Stadsreus op vlinderstruik. Foto Koos Dijksterhuis
Stadsreus op vlinderstruik. Foto Koos Dijksterhuis

Weinig insecten worden zoveel gefotografeerd en opgestuurd naar determinatiesites en naar ondergetekende als de stadsreus. Mensen vragen meestal wat voor wesp of bij het is, en doen vaak een bezorgde suggestie: hoornaar? Aziatische hoornaar?

Mensen zijn gek op griezelbeestjes, zolang ze maar niet echt gevaarlijk zijn. Welnu, de stadsreus, ook wel genoemd hoornaarzweefvlieg, is volstrekt ongevaarlijk en kan zonder enige kans op beten of steken op een mens plaatsnemen. Niet dat een stadsreus dat gauw zal doen, hij of zij heeft er geen enkele baat bij, integendeel, dikke kans dat ie voor wesp of hoornaar wordt uitgemaakt en een dodelijke oplawaai krijgt. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Plakken in huis

Plakken in huis

Plakker. Foto Koos Dijksterhuis
Plakker. Foto Koos Dijksterhuis

Afgelopen lente kreeg ik diverse foto’s van rupsen opgestuurd, met de vraag of men te maken had met een eikenprocessierups. Nee, dat had men niet, het betrof de eveneens op eiken gestelde rups van de plakker, die ook veel haar heeft, maar geen irriterend haar. Plakkers laten hun haren uit vuurrode en felblauwe bultjes groeien, heel mooi. Eikenprocessierupsen missen die kleuren en zitten met veel meer rupsen op een kluit of ze vormen een optocht. Ik vrees dat alle harige rupsen de sjaak zijn, vanwege de doodsangst voor eikenprocessierupsen. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Jonge meeuwen gaan de lucht in

Jonge meeuwen gaan de lucht in

Kleine mantelmeeuwen Neeltje Jans. Foto Koos Dijksterhuis
Kleine mantelmeeuwen Neeltje Jans. Foto Koos Dijksterhuis

In Haarlem hoor ik vaak midden in de nacht meeuwen. Zilvermeeuwen en kleine mantelmeeuwen hebben jongen die bijna vliegvlug zijn. Ze fladderen en stappen bedelend door de straten. Als zich een kat meldt is de consternatie enorm. De oudervogels voeren duikvluchten uit en hun variatie aan vocabulaire is verrassend.

In de duinen en op het strand zie ik de jonge meeuwen ook bedelend rondfladderen en -stappen. Tenminste, daar waar ze gebroed hebben, zoals op Neeltje Jans, waar twee volwassen kleine mantelmeeuwen de foto hebben gehaald, elk met een bedelend jong dat bijna kan vliegen. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Fruitvliegen vangen met azijn

Fruitvliegen vangen met azijn

Fruitvlieg. Foto Koos Dijksterhuis
Fruitvlieg. Foto Koos Dijksterhuis

Fruitvliegjes planten zich snel voort, zeker in tropische warmte. Die warmte biedt de vliegjes als extra voordeel dat fruit snel rijp en rot wordt. Ze zijn gek op overrijp fruit en als dat begint te gisten, worden ze er nog vrolijker gestemd van. Ze gaan niet dood van een beetje alcohol, wat nochtans een desinfecterend middel is. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Is het een valk?

Is het een valk?

Slechtvalk. FotoA Rob Buiter
Slechtvalk. FotoA Rob Buiter

In de schaduw lig ik op het gras omhoog te kijken. De boomtoppen van de houtsingel deinen boven me. Een jong gezin koolmezen vliegt heen en weer, op en neer, in en uit. Gescharrel, gefladder, gekwetter.

Drie kleine vogels komen overzetten, in rechte lijn uit een verte. Kleine vogels in silhouet tegen de lichte hemel – ze zijn zo groot als vinken, ze kwetteren wat chaotischer en op hun vleugels ontwaar ik een lichte streep. Het zijn putters; hun vleugelstrepen zouden, in beter licht, eigeel blijken. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Een trio korsetvliegen

Een trio korsetvliegen

Gewone korsetzweefvlieg. Foto Jur Heijnen
Gewone korsetzweefvlieg. Foto Jur Heijnen

Korsetvliegen hebben een wel heel strak afgesnoerde wespentaille. Toch zijn het geen wespen, het zijn vliegen, zoals de naam al zegt. Het zijn zweefvliegen en zoals alle zweefvliegen kunnen ze niet steken of bijten. Ze hebben een rond en bol achterlijf, zonder angel. Misschien nog wel meer dan andere zweefvliegen stellen korsetvliegen een bloemetje op prijs, om van nectar en stuifmeel te snoepen. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN
De kleinste grazers

De kleinste grazers

Haarslak en dwergslak Foto Koos Dijksterhuis
Haarslak en dwergslak. Foto Koos Dijksterhuis

Slakkenkenner Bert Jansen uit Lelystad sjort een stuk schors uit het gras en we buigen ons over het mogelijke slakkengebroed dat zich daar schuilhoudt. We zijn in het Oostvaardersveld, een wildernis van wilgen met een ruige ondergroei van brandnetels, door de spoorweg gescheiden van de Oostvaardersplassen. Hier wordt de boel niet vertrapt en kaalgevreten door grote grazers, hier heersen de kleine grazers: reeën, hazen, woelmuizen, rupsen, slakken. …

Lees Meer Lees Meer

DELEN