Eén van ‘s lands drukste snelwegen raast langs ‘s lands kleinste moeras waar ‘s lands grootste kolonie purperreigers broedt. Onder de uitlaatgassen van de A-27 tussen Vianen en Gorcum vliegen de reigers rond. De weg steken ze zelden over; vanuit de auto krijgt u ze niet te zien. Parkeer dus op de ventweg naast de A-27 en loop de dijk op, langs de Zouweboezem. Afslag Lexmond. Nog beter: Arrivabus 81 of 181 uit Utrecht of Gorcum, halte Veldweg of bus 90 naar halte Boezemweg, Ameide. …
langsprietmotten op pinksterbloemen. Foto Koos Dijksterhuis
Twee warme dagen zijn genoeg om de tijdens de koude lente goed geconserveerde pinksterbloemen uit te laten bloeien. Even dacht ik dat ze Pinksteren zouden halen, maar nu blijken ze al tien dagen eerder ten hemel te varen.
Ik zie dat veel mensen de grasveldjes in hun tuin kort houden of vervangen door tegels, grind of met arsenicum geïmpregneerd hout. Het mag best wat kosten, als er maar niets meer leeft. Mijn tuin kost niets, maar leeft. …
De Groene Jonker is een klein natuurgebied bij Noorden, Zuid-Holland. Met vier oude vrienden, van wie sommigen onder slijtage gebukt gaan, loop ik de wandelroute van drie kilometer. Drie kilometer kun je in een half uur wandelen, met oude vrienden doe je er wat langer over, en wij zijn er wel anderhalf uur zoet mee. Dat ligt aan de vele vogels die we zien.
In mei kunnen alle vogelaars hun ei kwijt. De meeste broedvogels zijn gearriveerd – grasmussen, zwaluwen, zwarte sterns, lepelaars, koekoeken, blauwborstjes, rietzangers, karekieten – ze laten zich allemaal zien. De Groene Jonker is een voormalig weiland dat tien jaar geleden werd blank gezet. Het pad slingert zich om rietkragen en langs ondiepe plassen met slikken – ideale scharrelplaatsen voor vogels met lange poten. Wij hebben ook lange benen, maar kunnen geen stap zetten of een volgende bezienswaardigheid dient zich aan. Er zijn veel noordelijke broeders op doorreis. Behalve grutto’s, tureluurs, kluten, wulpen, scholeksters en kieviten zien we oeverlopers, zwarte ruiters, groenpootruiters, kemphanen, bosruiters, witgatjes, bontbekplevieren, kleine plevieren en kleine strandlopers. …
“Koos moet zich eens in ons perspectief verdiepen”, zei een boerin die de krant belde, nadat ik schreef over het vergiftigde platteland. “Mijn man geeft ook om vogels, maar hij moet voldoen aan de regels van de overheid, zoals mestinjectie.”
Het injecteren van drijfmest is een bespottelijke verplichting, maar het grootste probleem zit hem in de mest zelf. Het is toch idioot dat de nutriëntenkringloop zo verstoord is, dat mest geen bodemverbeteraar meer is, maar een schadelijk afvalproduct? …
Rosse grutto Y8YWWY 12 mei op Texel, Foto Koos Dijksterhuis
De grutto’s hebben jongen, maar hun rosse neven zijn nog niet eens in hun broedgebied aangekomen. Op weg van Afrika naar Lapland en Noord-Rusland pleisteren rosse grutto’s nog in de Waddenzee om op te vetten voor de laatste etappe.
Op het wad stappen ze rond, de oranjerode mannen en hun bruinige vrouwen. Bij hoog water overvloeden ze op weilanden, waar ze larven uit de grond vissen. Alleen zijn de ontwaterde en met mestinjectors opengereten weilanden uitgedroogd. De larven zijn dieper weggekropen en de vogels krijgen hun lange snavels niet in de harde grond. …
Geliefde en ik lopen door de Amsterdamse Waterleidingduinen. Het is zondag, eind van de ochtend, de mensen hebben de koffie op en overspoelen het terrein alsof het een pretpark is. Gelukkig staan mensen het liefst in de rij voor één attractie, in casu het bezoekerscentrum, want de natuur is mooi, maar je moet er wat bij drinken. Wij vinden een paadje waar we niemand tegenkomen. Niemand?
Integendeel! Het blijkt een gezellige boel te zijn in de bomen en heesters die de tand der damherten en de zaag der houthakkers (op menige stam staat een gifgroene verfstip – ze zullen toch niet in het broedseizoen kappen?) hebben doorstaan. …
Met een fles water besprenkel ik het stukje tuin waar ik zevenblad verwijderd en lupines en stokrozen gezaaid heb. Tot mijn verrassing is er midden in het gewiede perkje een hol.
Het is een hol met een kraag van opgewoelde aarde. De opening meet vier centimeter in doorsnee. Wie zou erin wonen? Ik luister, gluur en ruik. Niets.
In de vijf jaar dat ik hier woon heb ik diverse zoogdieren als commensaal gehad, nog afgezien van twee cavia’s en twee tamme konijnen. Soms drong een dier het huis binnen, maar meestal bleven ze in de tuin. Eén van de zichtbaarste bewoners was een mol. Die zag ik nooit, maar hij was zichtbaar vanwege zijn hopen. Dan prijkte er ’s morgens een verse molshoop op het gras, tussen de planten of in het konijnenhok. Veel mensen, ook natuurliefhebbers die ik ken, gaan door het lint van molshopen, ze vangen en verdrinken mollen, slaan hen dood, zetten klemmen of strooien gif. Ik niet, ik houd wel van een beetje reliëf. …
Jonge koolmeesjes met honger Foto Koos Dijksterhuis
Een koude lente is slecht voor kool- en pimpelmezen en waarschijnlijk even slecht voor veel andere zangvogels. Ze verbruiken meer energie, terwijl het lastiger is voedsel te vinden, omdat er minder insecten zijn.
Daarom bleef ik in april vogelvoer opdienen, met dode insecten. Maar toen ik er een week tussenuit kneep, zijn de mezen verhongerd. …
In de woestijn valt alleen te leven voor wie extreem zuinig is met water. Op het Canarische eiland Fuerteventura komen mijn kinderen en ik een keer een raaf tegen, bij een bakje water. Die raaf heeft geluk. Elders zien we onder een geparkeerde auto een zangvogel zitten, die steeds een sprongetje maakt.
Het is een Berthelots pieper, een als twee druppels water op onze graspieper lijkende soort. Berthelots piepers zijn een paar millimeter kleiner en hebben een egaler grijze rug. Misschien dat die verschillen te zien zijn als je er twee naast elkaar ziet. Maar Berthelots piepers zijn de enige piepers die op Fuerteventura voorkomen, dus zal dit wel een Berthelots pieper zijn. Hij is volstrekt niet bang voor ons, hij hipt op een paar meter afstand langs ons heen naar die auto. …
In mijn studententijd had iedereen kamerplanten. Ook mijn kamer leek een plantenkas, al hadden mijn planten een hoge mate van zelfredzaamheid. Sprieten, cactussen, vetplanten, tradescantia’s en citroengerania. Mijn papyrus verdroogde in de vakantie.
Eén van de talrijkste studentenplanten was een vetplant met dikke, in punten uitlopende bladeren, elk met een gekartelde zoom van scherpe punten. Niet dood te krijgen en gemakkelijk te stekken. Ideaal dus. Maar ook saai, je kon net zo goed geen kamerplant hebben. …
