Koos Dijksterhuis

Het is koud voor de tijd van het jaar, april doet ook maar wat hij wil. Het voordeel daarvan is dat de lente vertraagd voortschuift. De krokussen zijn uitgebloeid, maar sterhyacinten, druifjes, bosanemonen en speenkruid bloeien maar door.

Pinksterbloemen staan al weken op uitbarsten – straks bloeien ze nog met Pinksteren! Judaspenningen beginnen aarzelend te bloeien, look-zonder-look houdt zich nog even in.

Wie de tijd van zijn leven lijkt te hebben, is kleine veldkers. Deze kaboutervariant van de pinksterbloem bloeit met witte minibloemetjes. Bermen, borders, boomspiegels, duinen, grasveldjes kunnen ermee vol staan, vooral op zandige grond. Ook op het scherpe zand tussen de stoeptegels gedijt dit plantje. …

Lees Meer Lees Meer

Op die warme lentedagen laatst zag ik verrassend veel kleine vossen. Verrassend, want met deze ooit zeer talrijke vlinders gaat het niet zo goed. Afgelopen herfst zag ik ze weinig, hoewel hun piek juist in de herfst valt. Een deel van de vosjes overleeft de winter op een beschutte plek en komt in de lente tevoorschijn.

Misschien hebben ze de op één week na zachte winter goed doorstaan, misschien had ik geluk en kwam ik op een plek waar ze toevallig veel voorkwamen. Het was een natuurgebied met extensief bewerkte weilanden, zonder vergif of kunstmest, en wat moeras met wilgen. Kleine vossen houden van wilgen, zoals veel voorjaarsinsecten, want wilgen bloeien vroeg en zijn een van de eerste leveranciers van nectar. …

Lees Meer Lees Meer

Na de dagenlang aanhoudende noordenwind liggen er lapjes op het strand van Schiermonnikoog. Ook op andere stranden liggen veel van zulke lapjes. Vaak steken ze als een kratertje omhoog. Ze zijn vrij stevig en als je niet beter weet, zou je ze kunnen aanzien voor de zoveelste kunststof handelswaar die uit de zoveelste overboord geslagen container van het zoveelste mammoetschip dat tegen beter weten tijdens storm te dicht langs de eilanden vaart.

Maar het zijn geen plastic handelswaren, het zijn ook geen siliconen die ‘de vrouwelijke natuur een handje helpen’, om een advertentietekst te citeren. Nee, het zijn de eieren van zeeslakken, die gek genoeg wel genoemd zijn naar tepels, omdat ze daarop zouden lijken: tepelhorens dus. De eitjes zijn op de zeebodem afgezet, losgewoeld en naar het strand geblazen. …

Lees Meer Lees Meer

Woensdagochtend keek ik uit mijn slaapkamerraam en zag ik de tuin onder een pak sneeuw liggen. De sneeuw smolt langzaam weg en naarmate de witte deken slonk, kwamen er de dichtgevouwen, gele bloempjes van speenkruid, de nog beknopte stengels van pinksterbloem en de blauwe sterretjes van dwerghyacint aan het licht.

Dwerghyacint of sterhyacint of voorjaarshyacint of scilla doet zijn vijfde naam eer aan: sneeuwroem. Toen ik een kleuter was, waren geel en blauw mijn lievelingskleuren. De oorzaak daarvan was mijn beer. Die was namelijk geel en droeg een blauw broekje en een blauw truitje. Mijn voorkeur voor geel sleet gedurende mijn leven, maar blauw bleef favoriet. Misschien vanwege the blues. …

Lees Meer Lees Meer

Vanuit het zuiden rukken ze op, evenals de fraaiste foto’s van ze op internet: blauwborstjes. Ooit waren zeldzaam, nu komen ze in vele rietvelden in Nederland voor, en zelfs in struiken en op akkers gaan ze soms broeden. Ze overwinterden in Spanje en Afrika en arriveren vanaf eind maart in Nederland.

Een paar keer per week toog ik naar een brede rietkraag waar ik elk jaar blauwborstjes zie. Waren ze er al? Nee, witte kwikstaarten kon ik krijgen, zingende tjiftjaffen, zwartkopjes, de eerste rietgorzen in hun gitzwarte zomermasker en een enkele roodborsttapuit, maar blauwborstjes, nee. …

Lees Meer Lees Meer

Een wit vlekje op elke vleugel, met daarbij twee kleine stippen, als een teddybeer met losse oortjes. Voilà de wachtervlinder. Er zijn meer nachtvlinders met opvallend witte vleugelvlekjes, maar die worden pas later in de lente actief. De gamma-uil bijvoorbeeld, met vlekjes in de vorm van die Griekse letter. De wachtervlinder vliegt juist in de vroege lente veel. …

Lees Meer Lees Meer

In het door de appelboom gedomineerde deel van mijn tuin is een bosje ontstaan. Geen tiny forest waarbij je een goed gevoel koopt door veel te veel bomen op een paar vierkante meter te proppen, maar een mini-woud. Bij een mini-woud krijg je waarschijnlijk lang niet zo’n zelfingenomen gevoel als bij een tiny forest. Zo klinkt slowfood beter dan slome voeding. Maar laat ik mij niet de bek openbreken over trendy taal in lifestyle en fashion! …

Lees Meer Lees Meer

Zit uw veter los? In de natuur wordt wat afgefopt, om niet te zeggen bedrogen. Dieren camoufleren zich om argeloze voorbijgangers te kunnen overvallen, of aan aanvallers te ontkomen. Sommige doen zich voor als een ander en kunnen daar zeer bekwaam in zijn. Er zijn rupsen die sprekend op een takje, sprinkhanen die op een blaadje lijken. En als u het insect op de foto op uw hand zou aantreffen, zou u waarschijnlijk schrikken en het beestje voor een wesp aanzien. …

Lees Meer Lees Meer

Sinds drie weken heb ik twee spreeuwen in mijn tuin. Vrouw en man. Het mannetje zit soms in de kersenboom te zingen. Beiden kijken graag vanuit de appelboom om zich heen. Samen landen ze op het gras om larven te zoeken, of tussen de opkomende bosplantjes om insecten en zaden te zoeken, zaden die uit de voerdinges voor mezen vallen.

Omdat er vorig jaar regelmatig een grote bonte specht in mijn appelboom rondhing, heb ik een grote-bonte-spechtenkast opgehangen. Dat is een joekel van een nestkast, met een vliegopening van vijf centimeter. Er zit een dun plankje achter. Het idee is dat spechten zelf een opening willen uithakken. Zo’n plankje lijkt me geen voorwaarde. Het zou betekenen dat ze de kast na een geslaagd seizoen pas opnieuw willen, nadat het plankje weer is aangebracht. Een plankje houdt wel andere holenbroeders buiten de deur, zoals spreeuwen. …

Lees Meer Lees Meer