Koos Dijksterhuis

Vanaf mijn achtste spaarde ik postzegels en hoewel die verzamelwoede geleidelijk slonk, zal ik een mooie postzegel nooit weggooien. Het leukste vind ik de themacollecties. Zo heb ik een kleine verzameling postzegels met zeezoogdieren, een met vruchten, een met zeeschelpen en een met vogels.

Ooit waren de thema’s overzichtelijk qua aanbod. Nu is geen deelverzameling meer overzichtelijk. Hoe minder postzegels er op brieven geplakt en hoe minder er gespaard worden, des te meer er worden uitgegeven. Alleen al de vogelpostzegels zijn niet bij te benen. Zes tot vier jaar geleden kwam er een serie uit van 75 vogelpostzegels (zie foto), vorig jaar kwamen er tien zegels met wadvogels uit en onlangs was er weer een prachtige serie. Ik vroeg ernaar in het postkantoor, maar die serie was alweer verdrongen voor een reeks bloemenzegels. …

Lees Meer Lees Meer

Ik dacht even dat het een maarts viooltje was. Het was weliswaar al april, maar maartse viooltjes kunnen tot in mei bloeien. Maar hij geurde niet sterk. Maartse viooltjes geuren wel. Toen dacht ik aan een honds viooltje. Weliswaar een vroeg honds viooltje, maar veel bloemen bloeien vroeger dan de boeken voorschrijven. Boeken volgen klimaatverandering trager dan bloemen.

Thuis bladerde ik in plantengidsen en zocht ik op plantaardige websites. Ik kwam er niet uit. Ik houd het nu maar op ruig viooltje, want die is algemeen in de duinen waar ik hem vond, ruikt niet zo sterk en ziet er precies zo uit als op de foto. Ondanks zijn groeiplaats is het geen duinviooltje. Die is lichter van kleur. …

Lees Meer Lees Meer

Vorige week dook er een Groenlandse walvis op bij Vlissingen, die al even voor de Belgische kust had rondgezwommen.

Het is de eerste waarneming van zo’n gigant in Nederland en het is echt heel bijzonder. Het lijkt mij bijzonderder dan een bruine beer die vanuit Oost-Europa  op eigen kracht Nederland bereikt. Groenlandse walvissen zijn door onze zeventiende-eeuwse voorouders bijna volledig uitgeroeid. Sinds ze niet meer bejaagd worden, herstellen ze zich weer, maar dat gaat graag. Die reuzen leven lang: als ze niet geharpoeneerd worden, kunnen ze wel tweehonderd jaar oud worden, en ze planten zich langzaam voort. Ze schijnen elkaars zang op honderden kilometers afstand te kunnen horen. …

Lees Meer Lees Meer

Bij Dronten is de brandstapel voor een paasvuur niet in de fik gestoken, omdat er een paartje koolmees in nestelde. Later bleek ook een witte kwikstaart belangstelling te tonen.

Als ik een nestkast ophang, wordt ie vaak binnen de kortste keren geïnspecteerd door een mees of mus. Brandstapels mogen dan tijdelijke voorzieningen zijn, ze staan er een paar weken en als in deze ene brandstapel al twee paar zangvogels werden gezien, vrees ik dat er ieder jaar heel wat broedende zangvogels in brandstapels verbranden op hun gebakken eieren. …

Lees Meer Lees Meer

Hazen zie ik best vaak, maar grote groepen hazen zie ik zelden. Laatst, op het land van een vogelvriendelijke veehouder, zag ik er zeven bij elkaar. En die zeven renden als een dolle achter elkaar aan. In een treintje. Rammelen wordt dat genoemd.

Zondag hoorde ik Sim Broekhuizen bij Vroege Vogels. Broekhuizen promoveerde tien jaar op onderzoek naar hazen. Zijn onderzoek riep vooral vragen op. Tot dan toe wisten mensen dat een hazentrein in de lente bestond uit hitsige hazenmannen die achter een vruchtbare hazenvrouw aanjaagden. Klinkt logisch. …

Lees Meer Lees Meer

“We hadden het landschap moeten beschermen!” Geert Mak, de schrijver die ooit uit Jorwerd verdween en weer opdook in Bartlehiem, is boos. “Nergens ter wereld bestaat een weidelandschap zoals in Friesland. Maar we beschermen het niet. Zonder de minste aandacht voor inpassing in het landschap zetten we er gebouwen neer. Alsof je een flat van tien etages in de grachtengordel bouwt!”

Met enkele natuuronderzoekers, veehouders, journalisten en schrijvers hobbelde ik in een oude bus door Friesland. Het reisje was georganiseerd door Jantien de Boer, auteur van het onlangs verschenen boekje Landschapspijn. Zij liet ons uitgestrekte, monotone weilanden zien, rond enorme boerderijen die eruitzagen als industrieterreinen. …

Lees Meer Lees Meer

Als kind kreeg ik op palmzondag tijdens de kindernevendienst in de kerk een houten kruis, dat ik moest versieren met crêpepapier en doppinda’s – wellicht het restje wintervoorraad voor tuinvogels. Ook kreeg ik twee mandarijnen om aan de zijstokken te spietsen en een haan van brood voor bovenop. Behalve de pinda’s diende ik dertig rozijnen aan slingers te rijgen. Ik prikte steeds in de vingertoppen van mijn twee linkerhanden.

Die haan van brood zag er heerlijk uit en ik kon de verleiding bijna niet weerstaan er vast een hapje van te proeven, maar dat mocht niet, ook al markeerde Palmzondag het einde van de vastentijd. Van vasten wist ik niets; als gereformeerden deden wij daar niet aan, dat lieten wij over aan de roomsen. Al hadden wij het beste geloof, dat van de roomsen leek mij leuker. De roomse kinderen in de buurt mochten op zondag een ijsje kopen en naar het zwembad, hoefden geen psalmen uit hun hoofd te leren en gingen minder vaak naar de kerk. Die kerk van hen zag er bovendien gezelliger uit: met beelden, kaarsen en glas in lood. …

Lees Meer Lees Meer

Afgelopen weekend was voor mij het weekend van de eerstelingen. Eerstelingen zijn de eerste vogels of bloemen van het jaar. De eerste boerenzwaluw zag ik al een week eerder. Hij bracht weliswaar geen zomer, maar wel lente. Het weekend erna kwamen de zwaluwen massaal binnen.

Het gebeurt vaker dat ik één vroeg individu tegenkom, en dat ze even later massaal losbarsten. Bloemen breken collectief uit hun knoppen, trekvogels komen in groepen aan. Een dag na de eerste rietzanger hoorde en zag ik er tientallen. …

Lees Meer Lees Meer

Wat is de lente een heerlijk seizoen. Dat is geen nieuws, maar het is elk jaar toch weer een verrassing. Alle seizoenen hebben hun charme, maar als de lentezon schijnt door de bloesems en jonge blaadjes en de vogels zingen…

Bossen, bosranden en parken krijgen een groen waas, een witte sluier en een rossige gloed. De blaadjes van meidoorns frissen de wereld op, tot in de binnensteden dringt het lentegroen van uitbottende kastanjes en zaaddonerende iepen door. De laatste kleuren de grachten van Amsterdam groen. Wat prille bladerkronen lijken, zijn takken vol iepenzaad. De iepen bloeiden kort en laten weldra hun zaden dwarrelen, als een groene sneeuwbui. …

Lees Meer Lees Meer

Na mijn stukje van gisteren over ouderwetse vogelweiden en moderne, vogelvrije weiden kwamen er instemmende en afkeurende reacties. De afkeurende reacties komen er enerzijds op neer dat het onzin is – de moderne weilanden zouden nog vol weidevogels zitten. Anderzijds zou ik boeren de schuld geven van een onvermijdelijk probleem waar we allemaal aan bijdragen.

Een uitgebreid onderzocht, wetenschappelijk beschreven en voor iedereen zicht- en hoorbaar probleem als het verdwijnen van bloemen, insecten en vogels uit het moderne boerenland ontkennen, dat is als in de regen lopen en roepen dat de zon schijnt. …

Lees Meer Lees Meer