Koos Dijksterhuis

In Noord-Amerikaanse bossen doen exotische planten het uitstekend, terwijl inheemse planten op hun retour zijn. Een reden daarvan is de eetlust van witstaartherten. Herten eten liever bekende kost dan uitheemse planten. Waar geen herten zijn, is de vegetatie gevarieerd. Waar herten zijn, overheersen een paar exotische soorten.

In het biologieblad Bionieuws van 21 mei lees ik over dat hertenmenu. Onderzoekers van de Cornell-universiteit in de staat New York boden acht witstaarthindes in gevangenschap emmers met vijftien verschillende plantensoorten aan. De proef werd in de lente, zomer en herfst uitgevoerd met groenvoer van het seizoen. De herten gaven de voorkeur aan precies die planten, die zeldzaam worden in bossen met herten. Conclusie: begrazing door herten is daar een belangrijke oorzaak van de woekerende vegetatie van exotische planten. …

Lees Meer Lees Meer

Toen we laatst door de Hoge Venen liepen, zagen we weinig hei maar des te meer gras. De venen bestonden uit geelbruine graspollen. Pijpestrootje bijvoorbeeld. Er waren ook donkergroene pollen van harde, puntige sprieten: pitrus. Het geheel werd opgeluisterd door de pluizige franje van wollegras. Met de zon erdoor worden die wolletjes van zilver. Verder waren er grote graspollen waarvan ik de naam niet wist. Het leek wel een soort bies of zegge. Ik nam een foto en zette hem op waarneming.nl. Het is de foto onder deze column. …

Lees Meer Lees Meer

Boven mijn huis hoor ik ze soms roepen, de visdiefjes: “krrr krr”. Ze broeden op het grinddak van een gymzaal. Daarvandaan inspecteren ze de wateren. Overal kun je visdiefjes boven vaarten en meren zien luchtdansen, soms als een raket het water in duikend. Vis!

Hun neven de Noordse sterns doen hetzelfde, maar dan liever op zee. Nederland ligt op de zuidgrens van hun broedgebied, Noordse sterns zijn noordelijke vogels. Tot ver boven de poolcirkel broeden ze, terwijl ze tot onder de zuidpoolcirkel overwinteren. Noordse sterns horen bij de langste-afstandsvliegers ter wereld. …

Lees Meer Lees Meer

Toen wij net over de Belgische grens van Zuid-Limburg een wandeling maakten door regen en sneeuw, in een beekdal met hooilanden en helllingbossen, vonden wij allerlei bijzondere planten. Midden op het modderige paadje bloeiden witte polletjes van wat op herderstasje leek…

Herderstasje is een zeer algemeen plantje dat zich zelfs op drukke winkelstraten nog tussen de stoeptegels doorwringt. Het bloeit wit en vormt zijn zaad in hartvormige doosjes, die blijkbaar op kleine herderstassen lijken. Ook de bloemen op ons pad hadden zulke zaadtasjes en witte bloempjes, die echter in compactere groepen bijeen stonden, zoals bij zilverschildzaad. …

Lees Meer Lees Meer

Als het koud is, blijven ze ondergronds, maar zodra het zonnig en warm wordt, verschijnen de mieren. Ik ben ze dit jaar nog niet in huis tegengekomen, maar op het terras sjouwen ze overal rond. Binnen enkele dagen hebben ze zandhopen tussen de tegels door gesjord. Er zitten gaatjes in waardoor ze in- en uitdribbelen. …

Lees Meer Lees Meer

De smeerwortel bloeit. Smeerwortel kan paars zijn of gebroken wit. Het is een algemene plant van voedselrijke, ruige bermen en oevers. De bloemen hangen, alsof ze gebukt gaan onder het vele loof. Dat is groen en harig.

Omdat smeerwortel zo’n gewone plant is, zou je zomaar aan de bloei voorbij kunnen gaan. Maar zeker nu de bermen nog niet kniehoog begroeid zijn en smeerwortel boven de rest uitsteekt, komt dat diepe paars mooi uit. Ik vind het prachtige bloemen. …

Lees Meer Lees Meer

Begin april vond Thijs de Boer, uitbater van schelpenmuseum paal 14 op Schiermonnikoog, een levende hondshaai op het strand van zijn eiland. Levend ja, maar niet heel levendig. De vis lag naast een geultje op het zand. “toen ik hem te water liet”, meldt De Boer, “’deed’ hij het nog.” Een dag later vond hij het haaitje twee kilometer westelijker terug, nu dood. …

Lees Meer Lees Meer

In Groningen staan de koolzaadvelden in bloei. De gele bloemenzeeën trekken met hun weeë geur insecten aan en daarop jagen weer kwikstaarten en graspiepers. Voordat het koolzaad de akkers kleurde, kleurde het de bermen en slootkanten al. Toch? …

Lees Meer Lees Meer

In het moerasbos waar we lopen zwijgen de meeste fitissen en zwartkopjes, terwijl de tuinfluiters zich van hun liederlijkste kant laten horen. De drie soorten zangers zijn rijkelijk aanwezig in dit vochtige, dichtbegroeide loofbos. Maar fitissen en zwartkopjes zitten zo onderhand op de eieren en hoeven niet meer te zingen om een partner te verleiden.

Tuinfluiters wel. Tuinfluiters keerden later terug uit tropisch Afrika. Ze broeden bij ons, maar vele trekken nog veel verder. Ze broeden tot in Lapland. Ze verbergen zich in dichter struikgewas dan zwartkopjes, vaak op vochtig terrein, zoals dit moerasbos. Hier en daar zingt luid en duidelijk een tuinfluiter. …

Lees Meer Lees Meer

Een lezeres probeerde haar gazon om te toveren in een bloemenweide, maar kreeg er een uitgegroeid grasveldje voor terug. Ze vraagt hoe ze net als ik een zee van pinksterbloemen krijgt.

Vorig jaar schreef ik dat de pinksterbloemen het halve weidje hadden gekoloniseerd en dat ik het jaar daarop een compleet lila grasveld verwachtte. De verwachting kwam uit, ik geniet dagelijks van de lila eh… zee is overdreven voor vier bij vijf meter. …

Lees Meer Lees Meer