Een groot geworden jeugdvriend van me had twee vaste kostgangers in de tuin. Dagelijks schuimden merelman en merelvrouw de tuin af op kruimels, regenwormen, slakken. Jeugdvriend en diens geliefde noemden de merels Truus en Henk, gelukkig geen Henk en Ingrid. Henk was zwarter dan de andere merelmannen, Truus bonter bespikkeld dan de andere vrouwen. Ze had een lente eerder al kuikens grootgebracht (foto). …
Er staat veel over kernenergie in de bladen, als fall-out van de gesmolten centrales in Japan. Het radionieuws sloeg alarm: oranje auto’s zijn tijdelijk niet verkrijgbaar, omdat de verf wordt gemaakt in radioactief besmet gebied. Dat we niet denken dat wij geen last hebben van die ramp daarginds! Ik dorst zelf niets over kernernergie te zeggen, omdat Sylvain Ephimenco het ongepast vond dat mensen na een kernramp bezwaar maken tegen kerncentrales. Hij zette me aan het denken. Zou hij het ook ongepast vinden bezwaar te maken tegen de islam, na een aanslag door moslims? …
Vorige week was het de warmste dag sinds vorige zomer. Ik was in geen jaren in het Bargerveen geweest, het hoogveen in de zuidoosthoek van Drenthe, waar vanaf midden 19de eeuw het Amsterdamsche Veld werd afgegraven voor de turf. Het veen is niet genoemd naar het naburige Nieuw-Amsterdam, maar veld en dorp zijn genoemd naar de Amsterdamse financiers van de turfwinning.
Nu is het Bargerveen een reservaat van Staatsbosbeheer. Het was jarenlang Nederlands enige bolwerk van grauwe klauwieren. De laatste jaren duiken die op wat meer plekken op. Grauwe klauwieren zijn nog niet terug uit Afrika. Wel verwachten we fitissen, de eerste boerenzwaluw, misschien de eerste zwartkop, de eerste blauwborst, de eerste boompieper van het jaar. …
Dat ik patiënt ben houd ik niet privé
Ik mag nou eenmaal graag mijn lot beklagen
Gelukkig komt er geen patiëntdossier
Een dokter kan mij nooit genoeg bevragen
Dat ik mijn hele leven mag onthullen
Wat mij mankeert; dat men mij vragen moet
De formulieren telkens in te vullen
Die luisterrijke aandacht doet me goed
Voor privacyverlies ben ik niet bang
Maar een consult duurt mij niet gauw te lang
Ik voel me als patiënt gewoon senang
Hij woekert weer, hondsdraf, om in één zomer meters bodem te bedekken. Op een mengsel van donkere tuinaarde en zeeklei is dat bedekken van bodems een kwestie van weken. Hondsdraf is dan niet meer bij te benen, en de doorgaans kleine blaadjes kunnen dan gemakkelijk zeven centimeter in doorsnee worden. …
Tjonge, wat gaat alles snel na een lentedag en een regennacht. Je ziet lijsterbes, kastanje, meidoorn en wilg vergroenen. Andere bomen bloesemen, zoals de sleedoorn, een wilde pruim met wrange vruchten. Paardebloemen bloeien, paarse dovenetels, hondsdraf. Padden paren, kikkers kwaken, vogels zingen en vlinders fladderen. Op mijn stukje vorige week over het klein koolwitje reageerde Pierre met waarnemingen van gehakkelde aurelia’s. Pierre woont in Rotterdam en is één van de trouwste reageerders op de webversie van het natuurdagboek. Net als hij houdt Jeanette Essink het natuurdagboek en vooral de natuur goed in de gaten. …
Wat een verrassing, om in de Kennemerduinen een krooneend tegen te komen. Een kroonwoerd nog wel, met ronde, oranje kop en rode snavel. Nu liggen de Amsterdamse Waterleidingduinen niet ver van de Kennemerduinen en de Waterleidingduinen zijn bekend terrein voor krooneenden. Van de winter nog zag ik ze daar rond dobberen. Toch leuk, zo’n krooneend in een duinmeer… …
Salamanders kruipen onder de boomstronken en stenen uit, waar ze zich in de winter schuil hielden. Ze zien er eerst nog slapjes uit, maar knappen zienderogen op. Het zijn kleine watersalamanders. Ik vraag me af hoe ze in de sloot langs onze wijk kunnen overleven, want die sloot staat stijf van de vis. Salamandereitjes en – larven moeten een voedzaam hapje voor die vissen zijn. Ook leven er geelgerande waterkevers met hun larven en libellenlarven – allemaal onverzadigbare vreetzakken. …
In ons huisje op Schiermonnikoog leeft, nee sterft het van de pissebedden, steenmotten of hoe ze maar heten. Na een paar weken afwezigheid ligt de vloer bezaaid met hun lijkjes. Als we de kachel opstoken, staan enkele pissebedden op uit de dood, maar de meeste zijn er echt geweest. Ik veeg ze op en gooi ze naar buiten. Er is vast een vogel of egel die pissebedden lust. Pissebedden zijn tenslotte kreeftachtigen en kreeft is een delicatesse. …
Drie zomers heb ik bioloog Jeroen Reneerkens opgezocht in Noordoost-Groenland, waar hij drieteenstrandlopers onderzoekt in hun broedgebied. Drieteenstrandlopers broeden er in de korte poolzomer hun vier eieren uit. Als die eieren gelegd zijn, duurt het drie weken voor ze uitkomen. Omdat de kuikens op de dag dat ze uit het ei breken al in de benen gaan, mogen ze niet te veel in leeftijd verschillen. Maar een drieteenstrandloper legt maar één ei per dag. Ze wacht tot alle eieren er zijn en begint dan pas met broeden. Het eerste ei moet dan drie dagen wachten. Daar kan het tegen, de ontwikkeling van het toekomstige kuiken begint pas als het bebroed wordt. De broedende oudervogels hebben dan een kale plek op hun buik, waarmee ze de eieren beter kunnen opwarmen. Ze stoken de boel op tot 39 graden. Vogels hebben een hogere lichaamstemperatuur dan mensen. Dat broeden doen moeder en vader afwisselend. Jeroen heeft piepkleine thermometertjes met een elektronische opslagruimte waaruit later de temperatuur van meerdere dagen is terug te lezen, zogenoemde thermologgers. Die hebben we tussen de eitjes gezet, om de nesttemperatuur te meten. Als er even geen vogel op het nest zit, keldert de temperatuur naar een graad of vier in de schaduw, al blijft het nest warmer in de zon, tot wel 28 graden rond de middag. …