Het is hun voortplantingstijd, en prompt ligt er een prachtige zeedruif op het strand, die tijdens zijn vermenigvuldiging is overleden. Zoals zeevruchten geen vruchten zijn, is de zeedruif geen druif, maar een kwal. De naamgever vond het poliepje blijkbaar op een druif lijken, al is de kwal niet groen of paars, maar doorschijnend. En niet glad, maar geribbeld. Maar goed, wie zonder protest groene druiven wit noemt en paarse rood, moet ook niet zeuren over doorschijnende zeedruiven. …
In de vereniging van natuurliefhebbers KNNV woedt een discussie over wildplukken: het verzamelen van eetbare planten om op te eten. Plantenkenner Peter Kouwenhoven schreef daar twee boekjes over die de KNNV-uitgeverij uitgaf. Vooral Wageningse leden winden zich erover op dat hun vereniging het exploiteren en verstoren van de natuur stimuleert. Zij uiten hun zorgen in hun afdelingsblad Urtica en in het landelijke KNNV-blad Natura. …
In de namiddagzon kwam ik op het terras een afgetakelde aardhommel tegen. De onfortuinlijke koningin was op haar queeste naar een nestholte door haar reserves heengeraakt. Het speuren naar holten is een uitputtende bezigheid, waarvoor een hommel nectar moet opslobberen. Nectar is brandstof.
De hommel viel op haar zij. Er zat een clubje mijten rond één van haar zes oksels. Wegmieren snelden toe. …
Als mijn gezelschap niet waarschuwde, had ik er zomaar bovenop kunnen gaan staan. Een kleine watersalamander kruist ons pad. Het diertje is een centimeter of zes lang en heeft een oranje buik. Ze wil paren en is voor die daad onderweg naar het water dat verderop ligt te glinsteren. Het lijkt me een vrouwtje, want ze heeft weinig kleur en geen kamsalamanderachtige kam op haar rug. …
“Ik zag mijn eerste waterral als toevallig bijproduct. Ik was in de 30 en deed ’s winters mee aan waterwildtellingen: eenden, ganzen, futen enzo. Waterrallen zie je niet, dus die werden niet geteld. Ik liep door de uiterwaarden langs een getijderietgors. Ineens glipte er iets voor mij langs het riet in, van links naar rechts. Later gebeurde dat nog een paar keer. Tenslotte zag ik er een vliegen, met hangende poten en fladderende vleugels. Ik zocht hem op in mijn vogelboek: een waterral dus. Die geheimzinnige vogels intrigeerden me, ik zag ze hooguit in een vloek en een zucht.”
Gerard de Kroon (79) zit al bijna vijftig jaar achter waterrallen aan. Hij hoorde en bekeek ze, ving ze en liet ze weer vrij, ringde, woog en mat ze en reisde ze achterna door Europa en Azië. Zijn vrouw Maria vergezelde hem en werd van lieverlee ook vogelonderzoekster. Onlangs verscheen De Kroons lijvige boek De Vinkenvent over een leven vol waterrallen. …
Nou was ik precies in de goede tijd in een paar heidegebieden met vennen, het was er ideaal weer voor, maar toch heb ik het gepresteerd geen heikikkers te zien. Heikikkers zijn kikkers met een streep over hun ruggegraat. Ze leven, hoe kan het ook anders, op de hei. En zoals voor kikkers gebruikelijk, paren ze te water. …
Op maandag zie ik de merel met een snavel vol mos. Mijn gazon bestaat grotendeels uit mos en vogels komen er graag nestmateriaal halen. Dat mos is te danken aan de cavia’s, die toen ze nog leefden systematisch iedere grasspriet naar binnen werkten, zodat het mos de overhand kreeg. Mos is taboe in tuinland, de chemische industrie doet goede zaken met vergiften tegen mos, maar ik vind avondzon door mos één van de mooiste uitzichten. En vogels zijn blij met mos. …
Waggelende grauwe gans loert waakzaam. Foto Koos Dijksterhuis
Brabantse nachten zijn lang, zong de feestband R.K. Veulpoepers B.V. Een midweekje Brabant vliegt nochtans voorbij. Op de dag van vertrek pikken metgezel en ik nog één aan ruilverkaveling en andere goede bedoelingen ontsnapt natuurgebied mee: het Soerendonks Goor en de aangrenzende heide. …
Liepen we de ene dag over de Strabrechtse heide, de volgende doorkruisen we de Peel. De Peel is een restant hoogveen dat niet is omgezet in maïsvelden om ons drijfmestoverschot in te spuiten. Het is er natter dan op de Strabrechtse hei, er is veel water. Er zijn vlonderpaden en uitkijkhutten en paden over smalle dijkjes, dwars door meren. …
Bij Geldrop, Mierlo en Heeze ligt de Strabrechtse Heide. Als metgezel en ik het gebied betreden, is het 0 graden. Het heeft gemist, het gras is wit. Maar de mist trekt op en als na een half uur de zon door de wolken prikt, wijken die wolken volledig. Er komen tien graden bij, twee van de vijf kledinglagen kunnen, nee moeten uit. …
