Koos Dijksterhuis

In onze tuin klonk afgelopen maanden vaak het hoge geluid van een grauwe vliegenvanger. Ik heb een nestkast voor hem opgehangen, een speciale grauwe-vliegenvangerkast, met een grote gleuf in plaats van een rond gat. Ik heb nog nooit een grauwe vliegenvanger in zo’n kast gezien, maar ik had hem liggen en er gaat altijd wel iets in wonen.

Maar niet onze grauwe vliegenvanger. Die was waarschijnlijk al gepaard en had vast al een nest in de wildernis achter ons huis, waar klimop zowel levende als dode loofbomen bekleedt. …

Lees Meer Lees Meer

Geleidelijk verstilt het koor van zangvogels. Oh, er zingt nog een enkele grasmus, een zwartkopje, een tuinfluiter, een fitis, een tjiftjaf… Ik hoor soms wat aarzelend geneurie van een groenling, een oprisping van een zanglijster, een melancholische merel, een volhardende veldleeuwerik. Maar het oorverdovende concert in de vroege ochtend is voorbij.

Wel zijn er nog jongen die gevoerd worden en hun ouders houden contact met hen en met elkaar met een scala aan piepjes. Niet uit elkaar te houden… Vinken, mezen, tjiftjaffen, fitissen; allemaal zeggen ze ‘wiet’. …

Lees Meer Lees Meer

De laatste jaren bivakkeren er lachsterns bij een zandafgraving in grootschalig akkerland in Oost-Groningen. Er worden er soms wel dertig geteld. Een collega-natuurliefhebber en ik nemen er een kijkje en zien er warempel twaalf tegelijk, luierend tussen grauwe ganzen en kokmeeuwen. Er zijn er dus minimaal twaalf. Er lijken ook jongen bij te zitten, en dat wordt bevestigd doordat sommige volwassen sterns over de akkers aan komen wieken met een prooi in hun snavel. …

Lees Meer Lees Meer

De lathyrus bloeit. De bloemen worden bezocht door bijen. Het blijken lathyrusbijen te zijn. Dat vond ik altijd zeer bevredigend – bloemen vinden met de bijbehorende bijen. Ik had dat in mijn vorige tuin met andoornbijen. Daar bloeiden veel andoorns, waarvan ik een stel heb meegenomen, dus ik verwacht ook in onze huidige tuin andoornbijtjes. Maar lathyrusbijen had ik nog nooit in de tuin. …

Lees Meer Lees Meer

Van Adwin de Kluyver verscheen het boek De Eilanden van goed en kwaad (Het Spectrum, 26,99). Ik heb een zwak voor eilanden, en als auteur van Eilandgevoel ben ik natuurlijk benieuwd.

Mijn persoonlijke eilandentop-3 bevat minstens 5 eilanden. Het Griekse Samothraki, het Ierse Clear Island en uiteraard mijn geliefde Schiermonnikoog staan er zeker in, evenals Inishboffin (Ierland), Fair Isle (Schotland), Ko Chang (Thailand) en Ouessant in Bretagne. En laat ik Blasket, Dursey, Bere, Valentia, Inisheer, Inishmore, Achill, Arran, Omey en Clare niet vergeten. Allemaal in Ierland; op Inishmore en Achill werd The Banshees of Insherin gefilmd. Ierland is zelf een eiland, en wat voor eiland – je kon er geen stap zetten zonder op orchideeën te trappen. Die zijn inmiddels met EU-landbouwsubsidie teruggedrongen. …

Lees Meer Lees Meer

In mijn vorige tuin bloeide Jacobskruiskruid, een wekenlange bron van gele pracht. Het is bovendien een vredig gonzende verzamelplaats van bijen en zweefvliegen. De plant doet het goed op stikstofrijke, warme plekken en breidt zich dus snel uit. Ook in mijn tuin. Daarom haalde ik ooit de zwart met geel gestreepte rupsen van Jacobsvlinders erbij. Die eten vrijwel alleen Jacobskruiskruid. Ze knagen de planten tot de grond af, en ontpoppen zich in de lente als prachtige zwart-rode vlinders. …

Lees Meer Lees Meer

Mijn goede bekende Wouter Jan Strietman weet bij mijn oude en zijn huidige woonplaats Amersfoort een plek waar nachtzwaluwen te horen en zelfs te zien zijn. Vanaf een duin kun je een hei overzien. In de bosrand erachter of in de verspreide dennen zou een nachtzwaluw kunnen zingen.

Nachtzwaluwen hebben een ratelende zang: ‘rrrrrrrrrrrrr’. Over het aantal erren valt te twisten maar het zijn er veel meer. De zang klinkt zachter of luider wanneer de vogel zich omdraait. En valt stil als er gevlogen wordt. Dan klinken er wel piepjes maar de ratel stopt. Althans, voor zover ik weet. De keren dat ik nachtzwaluwen hoorde zongen ze alleen zittend. …

Lees Meer Lees Meer

Als ik in Amersfoort ben, mijn geboortestad waar ik bijna achttien jaar woonde, zoek ik graag een bekende op. Vier jaar geleden verhuisde Wouter Jan Strietman naar de Keistad. We kennen elkaar van een reis naar Spitsbergen. Wouter Jan loopt vaak door de Treek, het landgoed waar ik jarenlang rondstruinde. Hij weet nachtzwaluwen te vinden. Nachtzwaluwen in de Treek – dat was ongekend.

Op mijn tiende groef ik een ondergrondse hut in de Treek. Door een spleet zag ik eekhoorns. Ik zag er reeën en zwarte spechten, een hermelijn, mijn eerste sperwer. Ik droomde van een sprookjesbos met wolven, een ideaal dat verder weg leek dan Omsk per trojka. …

Lees Meer Lees Meer