Natuurdagboek 2022
Rouwzwarte zonaanbidder

Rouwzwarte zonaanbidder

Muurouwzwever. Foto Koos Dijksterhuis
Muurouwzwever. Foto Koos Dijksterhuis

Het caféterras baadt in de avondzon. Die zon schijnt warm, maar waar de avond zijn schaduw werpt is het fris. Op de nok van een naburige schuur zingt een merel zijn weemoedige serenade. Zijn silhouet is nog zwarter dan hij toch al is. Ook zwart is een driehoekig insect dat langs snort. Het is een zweefvliegachtige vlieg. Ze toont interesse in de verdikking halverwege de stok van een ingeklapte parasol.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Goudwesp zoekt nest

Goudwesp zoekt nest

Goudwesp. Foto Koos Dijksterhuis
Goudwesp. Foto Koos Dijksterhuis

Zo opvallend van kleur, zo onopvallend van formaat zijn ze. Goudwespen zijn turquoise en oranje met een metalen glans. Prachtige beestjes die ik (graag) in de tuin zie. Ze zijn klein en beweeglijk en je moet erop letten om ze te zien (zou dit een uitspraak van Cruijff geweest zijn?).

Om goudwespen in je tuin te krijgen moet je andere wespen en bijen hebben. Goudwespen droppen hun eitjes in de nesten van die bijen en wespen en hangen vaak rond bij bijenhotels. Hun eitjes komen snel uit en hun larven eten de eitjes en larven van de geparasiteerde soorten op, en bovendien de voedselvoorraad van hun slachtoffers. Die hebben er zelf toch niks meer aan.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Roofvlieg met prooi

Roofvlieg met prooi

Bosrandroofvlieg met prooi. Foto Koos Dijksterhuis
Bosrandroofvlieg met prooi. Foto Koos Dijksterhuis

De vlieg op de foto zit op de tuintafel. Het eerste wat me opvalt is zijn kop die grotendeels uit twee bolle ogen bestaat. Hij lijkt daarmee op een futuristisch ruimtewezen. Tussen die ogen steekt een antenne uit naar boven en een snavelachtige punt naar beneden. Geen puntneus maar een puntmond.

Tussen de ogen heeft de vlieg een paar hulpoogjes en verder vallen de haren op. Met zijn antenne en die haren zal de vlieg vast van alles detecteren. Hooggevoelige beestjes zijn het, met meer zintuigen dan mensen. (En dan noemen mensen zichzelf de kroon op de schepping.)

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Kolkenzuiger

Kolkenzuiger

Kolibrivlinder. Foto Koos Dijksterhuis
Kolibrivlinder. Foto Koos Dijksterhuis

Popko Muthert stuurde mij een mail over een hem onbekend insect in zijn tuin. “Hij/zij is vrij grof, ‘rechthoekig’ (zonder ‘uitsteeksels’ ± 2,5 á 3 cm lang en ± 1.25 cm breed)”, schreef hij, “en lijkt weinig stroomlijn en/of rondingen te hebben. De vleugeltjes zijn voortdurend in beweging.”

Ik had meteen de foto kunnen bekijken maar was geboeid door de intrigerende omschrijving en las eerst verder: “Op de kop enkele tentakels (drie?) waarvan de middelste mij door de vorm deed denken aan een kolkenzuiger (waarmee rioolkolken worden leeggezogen).”

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Vierentwintig stippen in het ei

Vierentwintig stippen in het ei

24-stippelige lieveheersbeestjes en hun eitjes Foto’s Jeanette Essink en Koos Dijksterhuis (eitjes)
24-stippelige lieveheersbeestjes en hun eitjes Foto’s Jeanette Essink en Koos Dijksterhuis (eitjes)

Jeanette Essink gaat vaak op safari in haar tuin. Ze heeft een grote tuin, vol wilde planten die in alle kleuren bloeien. De variatie aan insecten is er verbazingwekkend.

Jeanette struint rond in laag tempo, speurt achter takken en loert onder blaadjes en maar weinig kleinoden ontgaan haar. Althans, zo lijkt het. Wat je ontgaat zie je niet en weet je niet. Maar ze weet van alles te vinden en gebruikt daarbij een kleine verrekijker voor de korte afstand, al zou je het ook een loep voor de lange afstand kunnen noemen.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Zusterlijke bijen en wespen

Zusterlijke bijen en wespen

Pottenbakkerswespen. Foto Koos Dijksterhuis
Pottenbakkerswespen. Foto Koos Dijksterhuis

Bij het bijenhotel is het een komen en gaan. Enkele rietstengels zijn al een tijd dicht geplamuurd – daar is de volgende generatie rosse metselbijen in wording. Er sluipen verdachte wespjes langs en soms een springspin.

Maar nu hebben slanke, zwarte wespen de holletjes ontdekt. Zijn het sluipwespen die op bijeneieren parasiteren en er hun eigen ei kwijt willen? Nee ze kruipen in lege holen. Alle holletjes worden verkend. Er zijn soms wel vier wespen tegelijk bezig. Komen twee elkaar tegen, dan vliegt er een geschrokken weg.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Stealthy vetmot

Stealthy vetmot

Vetmot. Foto Meint Mulder
Vetmot. Foto Meint Mulder

Meint Mulder stuurde foto’s van een nachtvlinder met een de vorm van een Stealth bommenwerper waaruit een puntige snuit stak. Het is een vetmot. Vetmotten drinken wel eens wat nectar van een kamperfoelie-bloem, maar aan eten doen ze niet. Geen vetpot voor de vetmot.

Dat eten hebben ze als rups al gedaan en dat nemen ze serieus. Een vetmottenrups ziet eruit als een dikke, glanzend van het vette… ja wat eigenlijk, een ongeborene. De pootjes raken de grond bijna niet meer van de vetrollen eromheen. Maar dat vette blubberlijfje is wel opgeluisterd met zwarte, witte, turquoise en gele versiering. Twee jaar kan het leven van de vetmottenrups duren. En maar eten. Denk nou niet meteen dat zo’n rupsje nooitgenoeg groenten, fruit of bloemen eet, nee, hij eet zelfs geen vet. De vetmottenrups houdt het bij dood, rottend plantenmateriaal. De vetmottenrups kruipt door de laag van dode bladeren. Mocht u hechten aan de in de natuur volstrekt onzinnige indeling tussen nuttig en schadelijk, dan zou u deze rups onder nuttig moeten scharen.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
De langste dag

De langste dag

Wolken en zon. Foto Koos Dijksterhuis
Foto Koos Dijksterhuis

Sinds gisteren lengen de nachten en krimpen de dagen. Mocht u bezwaar koesteren tegen mijn woordkeus, dan is uw bezwaar gegrond. Althans, volgens de definitie volgens welke een dag gelijk is aan een etmaal. Dan duurt hij altijd 24 uur. Volgens de definitie die achter mijn openingszin schuilgaat is een dag het gedeelte van een etmaal tussen zonsopkomst en zonsondergang. In dat licht is daglicht handige term.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Blauwe knoop

Blauwe knoop

Blauwe knoop met blinde bij Foto Koos Dijksterhuis
Blauwe knoop met blinde bij. Foto Koos Dijksterhuis

Op mijn grasveldje staat een pol van de blauwe knoop. Nog even en ik kan de fraaie blauwe bloemen verwelkomen. Ze bloeien vaak de hele zomer door.

Mijn grasveldje staat op vrij vruchtbare, oftewel voedselrijke grond. Ik probeer die grond te verschralen door het gras aan het eind van de zomer grotendeels te maaien en het maaisel weg te harken. Zo worden er voedingsstoffen aan de bodem onttrokken.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Verstikt door stikstof

Verstikt door stikstof

Duifkruid met klein geaderd witje Foto Koos Dijksterhuis
Duifkruid met klein geaderd witje. Foto Koos Dijksterhuis

Veel planten hebben last van ’s lands stikstofuitstoot, hoewel geen plant zonder stikstof kan. Stikstof is een voedingsstof voor planten en is van nature alomtegenwoordig. Het probleem is de gigantische hoeveelheid ervan.

Water is ook onmisbaar en alomtegenwoordig. Maar het kan ook zondvloeden teweeg brengen. Het gaat om de balans, zouden ze tegenwoordig in glossy lijfstijlbladen zeggen. De stikstofbalans is doorgeslagen, onze vegetatie lijdt aan obesitas. Nog afgezien van wat wijzelf uitstoten, laten onze 100 miljoen kippen, 11,4 miljoen varkens, 7 miljoen auto’s, 3,8 miljoen runderen, 3 miljoen katten, 2 miljoen honden, 1,3 miljoen schapen en geiten te veel winden. Dat leren we ze niet af.

Lees Meer Lees Meer

DELEN