Natuurdagboek 2012
Bramen

Bramen

Foto Koos Dijksterhuis

Bramentijd. Ik heb mijn vingers weer opengehaald toen ik de bramen rond ons huisje op Schiermonnikoog te lijf ging. Die stengels groeien meters in één zomer. Dankzij het inwaaien van mest uit de polder woekeren ze er onbekommerd op los. Dat begon toen de vereniging van huiseigenaren de buitenkant van de houtwal om het huisjespark velde. Een twee meter brede strook werd verwijderd. Dat vond men nodig om de bosrand te kunnen onderhouden. Die bosrand was wel in één keer weggevaagd, waardoor zon en mest doordrongen en de bramen om zich heen grepen. Ze houden wel nieuwsgierige wandelaars tegen, die over de gevelde strook lopen. Zo werd er eerst een oplossing gevonden voor een bedacht probleem, en volgde er een ander probleem dat zichzelf oploste.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Heimelijk hoentje

Heimelijk hoentje

Porseleinhoen, Foto Harvey van Diek

Vanuit een vogelhut kijk ik rond. Het uitzicht is weids en aan alle kanten zijn van dichtbij tot heinde en verre vogels te zien. Ganzen, eenden, zwanen, steltlopers, zilverreigers… De zon strijkt laag over water, schorren en vogels. Prachtig! Ik weet niet waar ik kijken moet, ik kijk overal. Overal? Nee, ineens beweegt iets aan de onderkant van mijn blikveld. En daar, een meter schuin onder me, scharrelt een klein hoentje te voorschijn. Hij stapt behoedzaam en geluidloos uit het riet onder een wilg tot recht onder me. Hij verdwijnt onder de hut, om een halve meter verder weer te verschijnen. Dan rent hij als een speer terug naar de geborgenheid van riet en wilg.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Steltlopers op trek

Steltlopers op trek

Kleine strandloper, Foto Erik Sanders

In september krijgt Nederland bezoek van trekvogels tijdens hun reis naar het zuiden. Vogels vinden hun weg op allerlei manieren. Vanuit de lucht volgen ze als kaartlezers lijnen in het landschap: kusten, rivieren, snelwegen. Maar ook buiten die routes du soleil kun je trekvogels tegenkomen. Midden in de stad snorren groepjes zangvogels over tuinen en cirkelen buizerds hoog in de lucht. ’s Nachts klinken fluitjes en roepjes van steltlopers. Sommige van die steltlopers rusten en eten overdag op plekken waar rust en voedsel te vinden is.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Een nacht vol vlinders

Een nacht vol vlinders

Zwartkamdwergspanner, Foto Koos Dijksterhuis

Vrienden van me wonen in een woongroep in het voormalige Biologisch Centrum in Haren, een enorm gebouwencomplex waar ik ooit als student verdwaalde. We zaten in de tuin bij een vuurtje. Kikkers kwaakten, een bosuil gilde, een egel siste en blies, de vlammen knetterden, muggen zoemden.

Eén van hen ging even de lamp controleren. Hij is de laatste tijd verslingerd geraakt aan micro’s, piepkleine nachtvlindertjes. Hij had een oogverblindend felle lamp in de bosjes gezet met een laken erachter. Dat laken moest elk uur geïnspecteerd worden, tot een uur of drie ’s nachts, dan werd het te fris voor micro’s.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Oorworm met klapkont

Oorworm met klapkont

Oorworm + schimmel, Foto Jeanette Essink

Op de foto ziet u een oorworm. Geen gewone oorworm. Het is een oorworm met een schimmel. Maar welke schimmel? Afgelopen herfst hield die vraag twee maanden lang de gemoederen bezig, van insecten- en schimmelkenners op waarneming.nl.

Er zijn vele schimmels die insecten levend beschimmelen, en liefhebbers ervan beheersen hun klassieke talen. ‘De zygomycota, zygomycotina en zygomycethes zouden moeten vervallen en worden vervangen door glomeromycota’, schrijft iemand. Een ander reageert: ‘De glomeromycota zijn uit de zygomycota gehaald omdat ze niet echt zygosporen hebben.’

Terwijl u begrijpend knikt, vervolgt de reageerder: ‘Maar de zygomycota is een polyfyletische groep en wordt als dusdanig niet echt meer aanvaard.’

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Vertrapte weegbree in het zonnetje

Vertrapte weegbree in het zonnetje

Grote weegbree, Foto Koos Dijksterhuis

Als het zich tussen de stoeptegels doorwurmt, rukken we het achteloos uit als onkruid. Maar als we ons branden aan brandnetel, is weegbree een uitkomst. Het sap dat uit het blad komt, als je het kapotwrijft tegen de gebrande plek, verdooft de branderigheid. Het werkt echt, weegbree bevat ontsmettende en pijnstillende stoffen. Het helpt ook tegen kwallenbeten. Het wordt ook tegen herpes en eczeem ingezet, maar of het daar echt tegen helpt, weet ik niet.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Eikenpage

Eikenpage

Eikenpage op zomerfijnstraal, Foto Koos Dijksterhuis

Hoewel ik niet zo van natuurattracties houd , zou ik het boomkroonpad wel eens willen zien. In boomkruinen gebeurt van alles, wat je van de grond af niet ziet. Vogels en insecten. Goudhaantjes bijvoorbeeld schieten het liefst door de kruinen van naaldbomen. En rond de kruinen van eiken fladderen eikenpages. Pagevlinders zijn vaak groot en kleurig. De eikenpage is niet groot, wel mooi blauw glanzend, maar als je er één ziet, zit ie met opgeklapte vleugels. Dan zie je de vleugels van onderen en die zijn grijs. Weliswaar met dunne lijnen en oranje vlekjes, maar toch grijs. Ik heb trouwens niets tegen grijs. Grappig zijn de piepkleine puntjes die als staartjes uit de achtervleugels steken.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Naar de stembus

Naar de stembus

Natuur door autoraampje, Foto Koos Dijksterhuis

Stemmen vind ik altijd een beetje tegenvallen, zo snel als het voorbij is. Even iets aanvinken, klaar. Het is een magere attractie vergeleken bij het voorspel.

Natuurbescherming is geen thema waarmee je kiezers wint. Kamerlid Helma Lodders (VVD) zei dat natuur slecht is voor de economie. Er worden, hoorde ze, soms zelfs vergunningen geweigerd voor economische werkzaamheden in beschermde natuur.

Ze kan blij zijn dat demissionair rentmeester Bleker (CDA) tijdens de vakantie nog even dertien beschermde natuurgebieden heeft opengesteld voor economische activiteiten.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Muisvlinder

Muisvlinder

Boksbaardvlinder in auto, Foto Koos Dijksterhuis

Toen ik de achterklep van de auto opende, scharrelde een forse nachtvlinder op het kozijn. Hij probeerde zich te verstoppen in de schaduw onder een randje. De vlinder had een gouden gloed over zijn vleugels. De manier waarop hij wegscharrelde had iets van, van..

Een muis! Op vlindernet weten ze ervan: ‘Het uiterlijk en gedrag van deze uil worden wel met dat van een muis geassocieerd: zowel de vale grijsachtig bruine kleur als de manier waarop de door licht verstoorde vlinder snel wegrent om dekking te zoeken’.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Dassenpoten in de modder

Dassenpoten in de modder

Das voorpoot afdruk , Foto Koos Dijksterhuis

Op ruim een uur ten oosten van Groningen ligt een snipper oerbos, het Hasbruch. Met Duitse precisie wijzen houten bordjes in de richting van het jachthuis, de Frederikseik en de Amalia-eik. Dat zijn hoogbejaarde eiken met dikke buiken en knoestige stammen, deels dood, deels nog blakend van het leven. Er staat zelfs een hekje omheen, dat voorbijgangers er misschien van weerhoudt hun initialen in de rimpelige bast te kerven.

Lees Meer Lees Meer

DELEN