Natuurdagboek 2017
Wespennest

Wespennest

Wesp bij nest. Foto Koos Dijksterhuis
Wesp bij nest. Foto Koos Dijksterhuis

Boven mijn voordeur zit de hele zomer al een wespennest. De wespen vliegen af en aan. Ze brengen prooien en zoetigheid naar het jonge broed in de spouw. Menigeen zou direct een ongediertebestrijder inschakelen, die gekleed in een hermetisch ruimtepak met spuitbussen in de weer zou gaan. Als ze nou op ooghoogte af en aan zouden vliegen, was het vervelend geworden, al hoef ik alleen maar af en toe in en uit te lopen. Maar de wespen vliegen niet op ooghoogte, ze bewonen een penthouse op ongeveer twintig centimeter boven kruinniveau en vliegen over me heen. De brievenbus zit onderaan; niemand heeft last van de wespen.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Meidoorn na de zomer

Meidoorn na de zomer

Bessen en bloemen Foto Koos Dijksterhuis
Bessen en bloemen Foto Koos Dijksterhuis

De meidoornbessen zijn rood aan het worden. Er rijpt een feestmaal van bessen voor de trekvogels die in aantocht zijn. De bessen kunnen losse meidoornstruiken of –bomen, maar ook complete hagen en bosranden doen blozen.

De meidoornbessen gaan soms vergezeld door vogelkersen, sleedoornpruimen, lijsterbessen, hazelnoten, kardinaalsmutsen en Gelderse rozenbottels. Gelders roos is helemaal geen roos en draagt geen echte rozenbottels, maar vruchtjes die vogels niet eens zo op prijs stellen.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Vliegende miereneters

Vliegende miereneters

Groene specht Foto Jeanette Essink
Groene specht Foto Jeanette Essink

De een-na-mooiste specht van Europa vind ik de groene. Hier in bosarm Groningen zie ik bijna nooit groene spechten. Als ik er elders een zie, ben ik blij. Nochtans meende ik er ooit een te horen op Schiermonnikoog, jaren geleden, toen daar op een enkele doortrekker na nog niet eens bonte spechten voorkwamen.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Drie zijden, drie bloemen, drie blaadjes

Drie zijden, drie bloemen, drie blaadjes

Pijlkruid Foto Koos Dijksterhuis
Pijlkruid Foto Koos Dijksterhuis

Op mijn vijftiende bracht ik een weekend door in een roeiboot, dobberend op veenplassen. Ik was met de Christelijke Jeugdbond voor Natuurstudie en zag mijn eerste wouwaapjes, mijn eerste kwak en honderden purperreigers. Ook kwam ik in aanraking met allerlei waterplanten, zoals watereppe, waterscheerling, krabbescheer, kikkerbeet en pijlkruid. De eerste twee heb ik als koppel onthouden, het koppel met de k’s. Als ik krabbescheer zie, denk ik altijd even aan kikkerbeet en andersom.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Boleten op rode stelen

Boleten op rode stelen

Fluweelboleten Boletus subtomentosus. Foto Koos Dijksterhuis
Fluweelboleten Boletus subtomentosus. Foto Koos Dijksterhuis

In het bos vind ik langs het pad onder beuken en eiken enkele fluweelboleten. Boleten zijn een familie van paddestoelen met een hoog Bommelgehalte. Ze hebben vaak rondborstige stelen en dikke hoeden, waaronder de sporen zich ontwikkelen in buisjes of poriën, en niet tussen plaatjes, zoals bij veel zwammen. Veel boleten verschijnen in juli al, zeker als het een natte juli is, zoals dit jaar. Ze blijven verschijnen tot in de herfst.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Vliegen op de stront

Vliegen op de stront

Schorsvlieg en twee strontvliegen Foto Koos Dijksterhuis
Schorsvlieg en twee strontvliegen Foto Koos Dijksterhuis

Ben ik als Groninger eens in Overijssel, is de eerste de beste zijweg de Groningeresweg. Die wil ik beslist inlopen, peinzend over de straatnaam. Het is één Groninger, twee Groningers, en op Groningse wijze spreekt men van Groninger droge of liever nog van Grunneger dreuge worst. Ah natuurlijk: de weg naar de Groninger es.

Mijn geliefde is niet Grunnegs maar maakt geen bezwaar. Wij bereiken een loofbos. Er staan fluweelboleten in de berm en panteramanieten, familieleden van de vliegenzwam, maar dan grijsbruin met witte spikkels. Tijdens de natte julimaand kwam het zwammenseizoen op gang en er staan ook reeds ontbindende eekhoorntjesbroden en wit beschimmelde zwammen die onherkenbaar zijn. Maar de zwavelkopjes rond een dode stronk zijn in de kracht van hun leven.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Warm voor meerkoeten

Warm voor meerkoeten

Meerkoet. Foto Koos Dijksterhuis
Meerkoet. Foto Koos Dijksterhuis

Op mijn achttiende had ik tijdelijk meer belangstelling voor de stad dan voor de ommelanden. Toch liet ik me door een vriend overhalen tot een winterweekend van de Vogelwerkgroep. Wij sliepen in een barak. De ramen stonden wijd open, het vroor en ik klappertandde in mijn te dunne slaapzak.

Na een ontbijt van havermout lieten wij ons voor de kar spannen van een onderzoekje naar meerkoetengedrag. We zouden “protocolleren”, en dat verzamelen van wetenschappelijke gegevens leek ons nuttiger dan recreatief rondvogelen. Bijkomend voordeel was dat we niet veel hoefden te fietsen, maar konden wandelen, waar we eindelijk warm van zouden worden.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Hemelsblauwe gentianen

Hemelsblauwe gentianen

Klokjesgentiaan. Foto Koos Dijksterhuis
Klokjesgentiaan. Foto Koos Dijksterhuis

Op een klein heideveld bij Vught, waar voormalig Trouwcolumnist Jeroen Thijssen mij mee naartoe neemt, zijn tussen de pijpestrootjes stukken grond afgeplagd. Er bloeien struikhei en dophei, tormentil en klokjesgentiaan. Klokjesgentiaan! Lang geleden dat ik die zag. Een facebookbericht van boswachter Pauline Arends dat ze honderden klokjesgentianen had gezien, herinnerde me eraan dat het klokjesgentianentijd is. Met de natte julimaand achter de rug zou het een goed klokjesgentianenseizoen kunnen zijn. Beter dan vorig jaar tenminste, toen er klokjesgentianenschaarste heerste.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Bossch broekbos en blauwgrasland

Bossch broekbos en blauwgrasland

Grote pimpernel Foto Koos Dijksterhuis
Grote pimpernel Foto Koos Dijksterhuis

De spoorbrug in de Moerputten bij Den Bosch is gesloten voor treinen, maar opengesteld voor wandelaars. De rails liggen er nog, met staalplaten ertussen die bij elke stap een bekkenslag laten knallen. De brug strekt zich in lengterichting uit over een lange, smalle vijver midden in een broekbos. Alsof de spoorwegenbouwers de onhandigste plek zochten voor de oversteek.

Culinair journalist Jeroen Thijssen, die voorheen een likkebaardende rubriek in deze krant schreef, houdt behalve van eten ook van natuur. Hij woont in Vught en nodigde me uit. Ik woonde ooit in Den Bosch en toen was die spoorbrug verboden terrein.

Lees Meer Lees Meer

DELEN
Puntige vlieg met zebrastrepen

Puntige vlieg met zebrastrepen

Viltvlieg. Foto Koos Dijksterhuis
Viltvlieg. Foto Koos Dijksterhuis

Huisvliegen kunnen irritant door de kamer zoemen en op je gaan zitten. Vliegen zijn niet geliefd. Mensen maken vliegenvallen en hangen vliegenstrips op. Dat die vliegen en hun larven, maden genoemd, dode dieren opruimen, maakt ze niet populairder.

Maden zijn meesters in het onderscheiden van dood en levend vlees, ze zijn aaseters pur sang en trekken hun fijne neus op voor alles wat leeft. Daarom zijn ze goede schoonmakers van ontstoken wonden met afgestorven randen. Die randen moeten eraf en maden verwijderen ze preciezer dan welke chirurg ook. Ook die medische toepassing maakt ze niet populairder, integendeel.

Lees Meer Lees Meer

DELEN