Koos Dijksterhuis

Nu de zomer last krijgt van herfstachtige buien, schieten de paddestoelen uit de grond. Boleten, russula’s en stinkzwammen zijn er als de kippen bij om hun hoeden te vertonen. De droge warmte, de brandende zon, de straffe oostenwind waren niet paddestoel-bevorderend. Toch zijn er altijd zwammen die het desondanks prima redden. De duinfranjehoed is een veel minder sierlijk wezen dan zijn naam doet vermoeden. Duinfranjehoeden zijn klein en bruinig. Veel paddestoeltjes zijn klein en bruinig en onopvallend. Maar duinfranjehoeden vallen ondanks hun kleine bruinigheid wel op. Ze staan namelijk zomaar in het scherpe duinzand, in het strandzand zelfs. …

Lees Meer Lees Meer

Trapgeveltjes zijn één van de elegantste slakkenhuisjes die op het strand te vinden zijn. Wenteltrapjes zijn ook prachtig en eveeens op het strand te vinden, maar een heel andere soort. Op Schiermonnikoog zocht ik als kind slakkenhuisjes in het gruis en het grut dat na aflandige wind met eb op het strand lag. Alikruiken waren talrijk, glanzende tepelhorens iets minder, fuikhorens hadden genoeg status om meegenomen te worden, van penhorens werd ik blij, maar de trofeeën waren wenteltrapje, spoelhoren en trapgeveltje. …

Lees Meer Lees Meer

Een kennis en ik fietsten door de Groninger weilanden. Een veehouder sloot juist de slang aan waarmee hij drijfmest wilde verspreiden. We maakten een praatje over het verdwijnen van grutto’s en andere weidevogels van “mien laand”. We keken uit over eindeloze grasmatten waar ieder reliëfje uit was gewalst, waar het water strikt op peil gehouden werd en waar geen paardebloem te zien was tussen het raaigras. Maar volgens de veehouder lag het aan de kraaien. Er was geen kraai te zien. “Nee die benn’n d’r nait meer, doar zurg ik wol veur.” Knipoog. Ik snap wel dat als je je best doet de gruttonesten te beschermen tegen de maaier, je moordneigingen krijgt als kraaien de eieren opeten. Maar het doodschieten van kraaien deed de grutto’s niet blijven. We groetten (“moi”) en de veehouder ging zien laand met de eiersnijder injecteren. De mestslang sleepte over het gras. …

Lees Meer Lees Meer

Koudbloedige wezens als insecten zijn vaak alleen ’s morgens vroeg te benaderen. In de zon worden koudbloedige wezens warmbloedig, of zefs heetgebakerd. Ze zijn dan veel alerter en sneller dan wanneer ze met stroperige lichaamssappen zitten weg te dromen. Maar zolang ze stil zitten, vallen ze niet op. Veel insecten maken het een fotograaf niet makkelijk. De heivlinder maakt het fotografen nog lastiger dan andere insecten. Het is een zeer beweeglijke vlinder, die de meest bescheiden toenaderingspoging voor de zekerheid uit de weg gaat. …

Lees Meer Lees Meer

In Zeeland broedde een paartje bruine kiekendieven in een tarweveld. Dat doen bruine kiekendieven niet vaak. Bruine kieken zijn rietvogels, ze maken hun nest op de grond tussen de gele riethalmen. Tijdens het broeden groeit er jong riet, en wordt het gele rietveld groen. Bij tarwe is dat andersom. Waarschijnlijk ziet het er ongeveer hetzelfde uit voor een kiekendiefkuiken: muren van rietstengels of muren van tarwehalmen. Maar terwijl geel riet vergroent, vergeelt de groene tarwe. Dat vergelen gaat gepaard met rijpen. En als het koren rijp is, wordt het gemaaid. Wat dodelijk is voor eieren en kuikens. …

Lees Meer Lees Meer

Het wemelt op Schiermonnikoog van de zandoogjes. Bonte en bruine zandoogjes warmen zich op de grond aan de zon. Zandoogjes zijn beweeglijk van aard. Zolang zandoogjes blijven zitten, vallen ze niet op. Maar fietsend over een smal kwelderpaadje fladderen er om de haverklap zandoogjes op, soms vlak voor mijn fiets, ik ben bang dat ik ze raak of dat ze door de spaken heen denken te kunnen fladderen. Maar dat doen ze niet, ze voelen vast weerstand van de door het wiel veroorzaakte windje. Ook vliegen ze telkens op tijd op, snel als ze zijn, nu ze in de zon op temperatuur zijn gekomen. …

Lees Meer Lees Meer

Toen ik eens een likdoorn meende te hebben, bleek er onder de dikke eeltplek op mijn voetzool een in de voet verzonken wrat schuil te gaan. Het pakte hetzelfde uit als een likdoorn, wat in wezen een in zichzelf gekeerde eeltbult is. Zoiets doet bij iedere stap zeer, dus ik liet de wrat telkens bevriezen en kon dan twee dagen niet op de brandblaar staan. Het bevriezen werkte trouwens alleen als ik eerst zelf het eelt wegsneed. En dan nog kwam de wrat steeds terug, tot ie ineens vanzelf verdween. …

Lees Meer Lees Meer

Wulken zijn gemakkelijk te vinden. Ze zijn mooi en liggen stevig in de hand. Het slakkenhuis van een wulk kan twaalf centimeter lang worden, of hoog, zoals het bij slakkenhuizen heet. Meestal vind je kleinere, maar soms zit er zo’n reus tussen, en is ie nog cremekleurig ook, of zelfs porseleinwit gebleekt door de zon. Cremekleurige zijn er minder dan blauwe. …

Lees Meer Lees Meer

Warm is het op Schiermonnikoog. Het miegelt van de vlinders. Als de deur opengaat, fladderen overdag atalanta’s en zandoogjes naar binnen. ’s Avonds krijg je geheid visite van nachtvlinders.

Rond ons huisje op Schier staat een singel van loofbomen. Eiken, iepen, lijsterbessen, elzen, beuken, een enkele meidoorn en esdoorn. Er is ook een ongemaaid veldje met hoog gras en er zijn bloemen, inclusief een vlinderstruik. …

Lees Meer Lees Meer

De huismerel die de held was in het natuurverhaaltje van afgelopen vrijdag, was alert op iedere eetbaarheid. Geen kruimel ontsnapte aan haar blik. Nu strooiden we die zo genereus, dat er ook een familie huismus en zelfs een op Schiermonnikoog zeldzame ringmus op afkwam.

Vogels hebben uitstekende ogen. Zo’n merel ziet elke kruimel, maar ook gaatjes in het gras waaronder larven of wormen zitten. Ik zie niks, maar zij boort vastberaden haar snavel in het gras en sjort er een worm uit. …

Lees Meer Lees Meer