30.000 doodgemaaide leeuwerikjes

30.000 doodgemaaide leeuwerikjes

Veldleeuwerik voert jongen. Foto Hans Hut
Veldleeuwerik voert jongen. Foto Hans Hut

Dertig duizend jonge veldleeuweriken worden er elk jaar in de provincies Groningen en Drenthe doodgemaaid. Dat concluderen de Werkgroep Grauwe Kiekendief en Vogelbescherming Nederland na jarenlang inventariseren van deze vogels. Groningen en Drenthe zijn ‘s lands leeuwerikenrijkste provincies, omdat daar veel akkerland is. Maar dat akkerland verandert in grasland. Zelfs in het Oldambt en de Veenkoloniën, de graanstreken van Oost-Groningen, maakt de tarwe plaats voor egaal groen raaigras. Van 1980 tot 2013 nam het aandeel grasland er toe van 12 naar 22 procent. …

Lees Meer Lees Meer

Koet op ijs

Koet op ijs

Kat met gedode meerkoet op één nacht ijs. Foto Koos Dijksterhuis
Kat met gedode meerkoet op één nacht ijs. Foto Koos Dijksterhuis

Als ik langs een kanaal loop waar langs de oever een laagje ijs ligt, zie ik een huiskat bezig met zijn net gegrepen prooi. Een meerkoet blaast zijn laatste adem uit. De kat likt er nog even aan, maar de meerkoet beweegt niet meer, dus de lol is eraf. De kat likkebaardt nog lang na.

Meerkoeten zijn rallen, en rallen zijn schuw. Al leven meerkoeten overal in de nabijheid van mensen, probeer maar eens een koet op het land van voren aan te kijken. Hij zal direct wegrennen en water proberen te bereiken. …

Lees Meer Lees Meer

Haastige mollen

Haastige mollen

Molshopen met berijpte schaduwzijde. Foto Koos Dijksterhuis
Molshopen met berijpte schaduwzijde. Foto Koos Dijksterhuis

Fietsend langs een rijksweg met twee drukke rijstroken vielen mij ’s morgens vroeg de grasveldjes aan weerszijden van het asfalt op. Het waren allebei bemeste, kortgehouden grasveldjes met berijpte grassprieten. Het verschil was nochtans groot. Het ene veldje was helemaal vergeven van de molshopen, het andere veldje had er niet één. Zou het ene veldje mollen meer te bieden hebben dan het andere? Ik kan het me niet indenken. Het lijkt me dat de rijksweg de mollen tegenhoudt. …

Lees Meer Lees Meer

Koorddansende duif

Koorddansende duif

Houtduif in de klimop. Foto Koos Dijksterhuis
Houtduif in de klimop. Foto Koos Dijksterhuis

Bij mij in de tuin zijn de klimopbessen rijp. Waar eerst de trossen gelige bloempjes insecten lokten, lokken nu de trossen paarse bessen merels en een houtduif. Die houtduif komt dagelijks aan het eind van de middag langs voor een portie. Hij ploft neer op het met klimop overgroeide muurtje, kijkt met opgeheven hoofd rond en inspecteert dan de bessen. Ik heb het idee dat die duif mij niet kan zien, van buiten naar binnen door een spiegelend raam, maar die duif ziet meer dan ik denk. Als ik met het fototoestel opsta, klapwiekt hij weg. …

Lees Meer Lees Meer

Buizerds langs alle wegen

Buizerds langs alle wegen

Buizerd. Foto Koos Dijksterhuis
Buizerd. Foto Koos Dijksterhuis

In de winter zijn er meer buizerds in Nederland dan in de zomer. Er zijn noorderlingen op bezoek. En de roofvogels zijn zichtbaarder tussen de kale bomen, tegen de blauwe lucht of op paaltjes langs de berm.

Dat zo’n forse, lomp aandoende vogel tussen de bomen in het bos doorvliegt, vind ik altijd wonderbaarlijk. Van havik en sperwer is dat aannemelijker, met hun torpedolijf en hun korte, brede vleugels. Maar die hobbezakken van buizerds met hun trage, grote vleugels? …

Lees Meer Lees Meer

Dwergbever

Dwergbever

Muskusrat. Foto Koos Dijksterhuis
Muskusrat. Foto Koos Dijksterhuis

De gewaardeerde taalrubriek in deze krant ging donderdag over de muskusrat. Waterkonijn leek Ton den Boon qua culinaire kansen een betere naam dan muskus-zonder-rat. Dat lijkt mij ook. Muskus is geen kus van een mus, maar een geil geurstofje. Daarbij zou muskus ook op muskuseend of muskusos kunnen slaan. Een muskusrat is alleen nog minder een konijn dan een rat. Een konijn is niet eens een knaagdier. Den Boon noemde de muskusrat een grote muis. Muskusratten zijn namelijk verwant aan woelmuizen, maar bij muizen denkt iedereen aan de huismuis. Die is net als de bosmuis verwant aan de bruine en de zwarte rat, die het slechte ratten-imago op hun geweten hebben. Vroeger brachten zwarte ratten de pest rond, nu bevolken bruine ratten onze riolen. …

Lees Meer Lees Meer

Vroege lente

Vroege lente

Dotter. Foto Koos Dijksterhuis
Dotter. Foto Koos Dijksterhuis

Vorige week was het koud, maar zonnig. De natuur nam een voorschot op de lente. Ik had het al over zingende vogels en broedende duiven. De vroege waarnemingen druppelen binnen. Zelf hoorde ik een groenling zingen, maar Peter van Dalen maakt het helemaal bont. Hij zag woensdagmiddag 18 februari om een uur of twee bij Zoetermeer een boerenzwaluw. Het was er één, hij bracht geen zomer. …

Lees Meer Lees Meer

Vroege tortels

Vroege tortels

Turkse tortel. Foto Jeanette Essink
Turkse tortel. Foto Jeanette Essink

Op 1 februari hoorde ik dat er in Twente een duivennest was gevonden met twee eieren. Het ging om Turkse tortels, die grijsbruine duifjes met een zweempje roze erdoor. Ze hebben een zwarte streep in hun nek, als een gleuf waarin een euro past. Maar ook zonder munt koeren en tortelen deze duifjes wel.

Dat nest was vroeg, het leek het eerste dit jaar. Maar deze week kreeg ik een brief van de familie Aarnoutse-Zeeman uit Houselersdijk, die verslag doet van het tortelnest op het balkon van hun buurman P.B. van de Burg. …

Lees Meer Lees Meer

Vogelenzang

Vogelenzang

Tjiftjaf. Foto Job Leideritz
Tjiftjaf. Foto Job Leideritz

Reinder de Boer hoorde dinsdag in Den Haag een tjiftjaf. Dat is vroeg! Meestal keren tjiftjaffen gedurende de tweede week van maart terug in Nederland. Ze overwinteren rond de Middellandse Zee. Waarom zouden ze eerder naar het noorden vliegen? Omdat het hier een zachte winter was? Hoe weten ze dat? Lezen tjiftjaffen in Benidorm de Telegraaf? Raadplegen ze Buienradar? …

Lees Meer Lees Meer

Wie het laatst lacht

Wie het laatst lacht

Dat voetbalhooligans barbaren zijn
lijkt Nederlanders nogal te verbazen
pas sinds ze Rome hebben opgeblazen
en de fontein, wint dat idee terrein

Laat toch dat zo sportieve legioen
zich eens bewijzen in het Colosseum
en zich te paard, te wapen en te deum
als gladiator van elkaar ontdoen

En wie van hen het laatst lacht, na een eeuw
of twintig, lacht het beste in een leeuw