Koos Dijksterhuis

Het was gisteren volle maan en niet zomaar volle maan maar volle supermaan. De maan stond dichterbij de aarde dan anders, en leek groter, terwijl hij vol in het zonlicht te zien was. Ware het niet dat het maandag zwaar bewolkt en regenachtig was. Gelukkig had ik de maan zondag al gekiekt.

De maan en de aarde vinden elkaar aantrekkelijk, ze draaien onafscheidelijk om elkaar heen. Ze houden ook van de zon, waar ze gezamenlijk omheen cirkelen. Met volle maan staan zon, maan en aarde op één lijn. De maan bevindt zich dan aan de buitenkant, verder van de zon dan de aarde. We zien de maan van haar zonnige kant.  Als de maan aan de zonkant van de aarde hangt, zien wij alleen de schaduwzijde en is het nieuwe maan. …

Lees Meer Lees Meer

Gisteren schreef ik over de bruine lijster in Groningen, waar tientallen vogelaars op afkwamen. Ik zag hem helaas niet. Wel zag ik een buurtbewoner die koffie en thee verkocht en tegen betaling haar toilet ter beschikking stelde. Er zijn mensen die denken dat de natuur geld kost, terwijl de natuur juist geld oplevert, zoals de zeldzame lijster bewijst. …

Lees Meer Lees Meer

Een uur na de overwinning van de verongelijkte, Amerikaanse onderbuik kreeg ik het bericht dat er op drie kilometer van mijn huis een bruine lijster zat. Op het afvinken van zeldzame vogels wordt door sommige vogelaars neergekeken, maar de meesten doen er fanatiek aan mee. Zelf ga ik alleen kijken als ik toch in de buurt moet zijn. Ik heb er simpelweg geen lange reis voor over om een vogel af te vinken. Ik denk dat ik vogels kijken meer als reden voor een wandeling of fietstocht gebruik, dan andersom. Maar zo dichtbij huis wil ik een zeldzaamheid wel zien, en als één vogel zich leent voor vermelding op een soortenlijst, dan is het wel een lijster. Ik checkte de waarneming en plek op internet en fietste erheen. …

Lees Meer Lees Meer

Nu het kouder is, wemelt mijn tuin meteen van de vogels. Lijsterachtigen, mezen en vinken zijn uit het noorden en oosten gekomen en dat merk ik. Er wippen continu koolmezen en pimpelmezen door de bomen, soms snorren ze naar de pinda’s of de vetbol of naar de spinnen onder de dakgoot.

In het gevallen blad scharrelen huismussen, die ook de appelboom afschuimen op eetbaarheden. Mijn familie huismus is er elke winter en de mussen zijn behendig in het hangen aan pindanetje en vetbol. Vaak hangt er een mus aan de pinda’s, terwijl een mees tegenover de mus aan dezelfde pinda’s hangt. De mussen zijn niet van ver gekomen, ze broeden in de buurt. …

Lees Meer Lees Meer

Overal in Nederland duiken pestvogels op. Pestvogels zijn één van de kleurrijkste vogels van Europa. Ze broeden in de naaldbossen van Noord-Zweden, Noord-Finland en Noord-Rusland. In de winter zakken af naar het zuiden, op zoek naar bessen. Dan belanden ze in Zuid-Zweden en Denemarken. Ik zag de sprookjesachtige vogels eens boven het graf van Hans Christian Andersen. Ze neurieden er hun rinkelende liedje. Sommige vliegen door naar Nederland en nu zijn dat er meer dan anders. …

Lees Meer Lees Meer

De appels in mijn boom zijn rijp en geel. Dat is te merken. De merels zijn dagenlang aan het appels eten. Met hun vijven tegelijk hangen ze rond in de kruin. Een man, een vrouw en drie volgroeide jongen; een compleet merelgezin laaft zich aan mijn appels. Ze zijn dan ook heerlijk. Er blijven er genoeg over voor onze eigen consumptie. Sterker: ondanks de merelhonger krijgen we ze nauwelijks op.

De merelneiging om nu eens hier, dan weer daar een hap uit een gave appel te pikken, is in strijd met mijn ingebakken besef van efficiëntie. Het oude moet eerst op. Ik spreek ook geen drie pakken hagelslag tegelijk aan. …

Lees Meer Lees Meer

In Trouw zei premier Rutte gisteren dat hij de “waarden uit de Bijbel als het fundament van de samenleving” ziet. Daarmee moet hij oppassen. Als ik de alfaman op de apenrots was, zou ik ook verlangen naar liefdevollere waarden dan ellebogenwerk en competitie. Nou kennen apen op hun rots ook morele waarden, maar die hebben ze nooit op schrift vastgelegd. Ze hebben ook geen apenbijbel nodig; moraal bestaat langer dan de mens. Moraal is niet gebaseerd op religie en hopelijk al helemaal niet op de Bijbel! Neem nou 2 Samuel 11. …

Lees Meer Lees Meer

Er zijn veel spreeuwen in het land. Er is afgelopen lente een generatie bijgekomen en uit Noordoost-Europa vallen spreeuwen ons land binnen. Een deel van onze broedvogels schuift door naar vooral Engeland, maar zolang hier nog fruit en insecten zijn, maken ze geen haast.

Vanuit een stadse bovenwoning waar ik vaak verblijf zag ik een groepje van een stuk of vijftien spreeuwen aan komen vliegen. Ik heb uit deze woning nog maar een paar keer eerder spreeuwen gezien, en alleen op enige afstand. Ik was dus verrast. De vogels streken neer in de boom van de onderburen. Even bleven ze daar, misschien om te inspecteren of de kust veilig was. Waren er katten, honden of sperwers? Blijkbaar niet, want na een seconde of twintig stortten ze zich als één organisme op de enkele meters lager gelegen pergola. …

Lees Meer Lees Meer

Op de Afsluitdijk groeien planten met blauwgroen, koolachtig blad. Hun geurige, witte bloemtrossen zijn uitgebloeid maar hun blad is duidelijk te zien. De meeste groeien aan de zeekant, tussen de stenen, en zijn van de weg af dus niet zichtbaar. Maar andere hebben wortel geschoten op het gras aan de wegzijde.

Het zijn de bladeren van zeekool. Zeekool is, zoals zoveel wilde planten, prima te eten. Maar het blad is niet lekker, zeker niet als de plant gebloeid heeft. De bladstelen echter smaken prima, al dan niet gestoomd, geroerbakt of kort gekookt. Geen zout nodig, de plant is al zout. Ook rauw smaakt zeekool best. Handig voor schipbreukelingen die zich, lijdend aan scheurbuik, met hun laatste krachten de dijk op slepen. Want zeekool zit vol vitamine C. …

Lees Meer Lees Meer

Een hommel zoemt door de tuin. Hij stevent af op de monnikskappen en hangt daar een tijdje rond. Het is een akkerhommel. Akkerhommels zijn één van de weinige hommelsoorten die nog algemeen in Nederland voorkomen. Met hun deels oranje lijf lijken ze op sommige andere soorten, maar die zijn uitgestorven of zeldzaam geworden, sinds we de bloemen uit ons ooit bloemrijke land hebben weggemest. Aard-, tuin-, boom- en akkerhommels hebben een brede bloemensmaak, en ze weten nectar uit bloemen van uiteenlopende vorm en omvang te vissen. Desnoods bijten ze een gaatje achterin de bloem, om erbij te kunnen. …

Lees Meer Lees Meer