Gieren!

Gieren!

Vale gier. Foto Koos Dijksterhuis
Vale gier. Foto Koos Dijksterhuis

Twee weken vakantie in Noordwest-Spanje, wandelen in de bergen en zwemmen aan de Costa Verde. Zonnebaden en gieren kijken! Ja ja… terwijl Nederland zweet onder een hittegolf, sjokken wij door regen en hagel. En de gieren zijn in…

Na aankomst tuur ik de bergen af met mijn verrekijker en zie ik een gigantisch roofvogelsilhouet. Het glijdt meteen uit beeld de bergkam over. De volgende ochtend is het amper licht of daar komen ze over dezelfde bergkam aanzeilen: vale gieren, de ene na de andere. Ze hebben hun imago tegen, met die kale nekken, enorme snavels, valse ogen en dat gestoei om kadavers. Maar wat zijn ze majestueus! …

Lees Meer Lees Meer

Bloemen voor bijen!

Bloemen voor bijen!

Koekoekshommel. Foto Jeanette Essink
Koekoekshommel. Foto Jeanette Essink

De akkerhommel in het natuurdagboek van dinsdag mag dan algemeen zijn, hij laat zich lang niet overal zien. Hommels zijn, zoals alle bijen, vlinders en vele andere insecten, alleen daar waar ze bloemen vinden en bloemen zijn uit driekwart van ons land verdwenen. Het gebruik van uiterst giftige insecticiden helpt ook niet. Het gaat slecht met de hommels, bijen en vlinders. Zelfs wegbermen worden bemest en vaak gemaaid, terwijl daar nog bloemen zouden kunnen bloeien. …

Lees Meer Lees Meer

Witje op blauw

Witje op blauw

Klein geaderd witje op boshyacinth. Foto Koos Dijksterhuis
Klein geaderd witje op boshyacinth. Foto Koos Dijksterhuis

U kent vast het koolwitje, maar de vlinderfamilie der witjes heeft meer leden. Om te beginnen zijn er een groot koolwitje en een klein koolwitje, die beide heel algemeen voorkomen. Het kleine koolwitje lijkt op het klein geaderd witje. De aders in diens achtervleugels zien eruit of ze bepoederd zijn.

Evenals orantipjes, die ook al tot de familie De Wit behoren, zetten kleine geaderde witjes hun eitjes af op pinksterbloemen en look-zonder-loken. Van die bloemen heb ik er veel in mijn tuin en beide soorten witjes vlinderen in de bloeitijd regelmatig rond. Die tijd loopt op z’n eind. Oranjetipjes laten zich pas volgend voorjaar weer zien, maar kleine geaderde witjes keren na een pauze terug. Hun volgende generaties zijn van juli tot september present. …

Lees Meer Lees Meer

Hommel aan nagelkruid

Hommel aan nagelkruid

Knikkend nagelkruid met akkerhommel. Foto Koos Dijksterhuis
Knikkend nagelkruid met akkerhommel. Foto Koos Dijksterhuis

Akkerhommels zijn te herkennen aan hun oranje bovenlijf en kont. Verder kunnen ze beige zijn, grijs of zwart. Ze zijn misschien wel de algemeenste hommels van Nederland, hoewel aardhommels en tuinhommels in tuinen waarschijnlijk vaker gezien worden. Die zijn ook groter en opvallender.

Akkerhommels nestelen met honderd tot tweehonderd zussen onder de grond in muizenholletjes of op de grond tussen graspollen of kussens mos. Soms richten ze ook een boomholte in. De koningin begint met een klein, rond kamertje dat ze van mos maakt. Ze plakt plakjes mos aan elkaar met hommelwas uit haar stuitklier. …

Lees Meer Lees Meer

Dansende vlindertjes

Dansende vlindertjes

Smaragdlangsprietmot Adela reaumurella. Foto Koos Dijksterhuis
Smaragdlangsprietmot Adela reaumurella. Foto Koos Dijksterhuis

Wandelend door de duinen blijven we staan, om naar de eenden op een plas te kijken. Tussen de kuifeenden, krakeenden en bergeenden peddelt een klein eendje rond: een wintertalingwoerd. Het is vast een achterblijver van de winterploeg, en geen broedvogel. Wintertalingen zijn algemene wintergasten, maar broeden slechts met een handvol paartjes in Nederland. …

Lees Meer Lees Meer

Zeeslakken in de poel

Zeeslakken in de poel

Tolhorens. Foto Koos Dijksterhuis
Tolhorens. Foto Koos Dijksterhuis

Langs Spaanse, Portugese, Franse, Britse, Ierse, Noorse en IJslandse kusten zijn tolhorens te vinden. Ze heten tolhoren vanwege hun tolvorm. Er zijn een stuk of tien soorten, van de fraaie priktolhoren tot de algemene asgrauwe tolhoren. Asgrauw. Alsof grauw niet grauw genoeg is!

Je kunt lege tolslakkenhuisjes op het strand vinden, maar leuker is het om met eb de poelen tussen de rotsen te bekijken. Daar zit vaak veel leven in. Mijn kinderen, hoe verknocht aan hun telefoon ook, gaan als vanouds los zodra zich zulke rotspoelen aandienen. …

Lees Meer Lees Meer

Kokmeeuwen

Kokmeeuwen

Kokmeeuwen. Foto Koos Dijksterhuis
Kokmeeuwen. Foto Koos Dijksterhuis

U ziet vast niet zoveel kokmeeuwen als in de winter, want de vogels zijn aan het broeden. In de winter hangen kokmeeuwen veel rond in steden en storten ze zich op bijvoorbeeld broodkorsten in de tuin. ’s Winters zijn er ook meer kokmeeuwen, want onze broedvogels krijgen dan gezelschap van kokmeeuwen uit noordelijke en oostelijke streken.

Nu broeden ze en dat doen ze het liefst op eilanden waar geen mensen, katten, honden, vossen, koeien en andere eiereters, vertrappers of verstoorders komen. Op Griend en andere Waddeneilanden broeden veel kokmeeuwen, evenals in de Delta. Op Texel zag ik kokmeeuwen broeden naast visdiefjes. In de Nieuwkoopse Plassen zag ik nog meer kokmeeuwen broeden. …

Lees Meer Lees Meer

Gras!

Gras!

Grote vossenstaart. Foto Koos Dijksterhuis
Grote vossenstaart. Foto Koos Dijksterhuis

Liggen in het gras, schreef Toon Hermans. Ik lig in het gras. Er staan tien soorten gras om me heen, waaronder enorme vossenstaarten. Cirkels in het gras, schreef Oek de Jong. Het gras is groener aan de overkant. Er zit een addertje onder. Te hooi en te gras hebben we het over “gras”. Terwijl grassen een grote familie zijn, met acht- à tienduizend familieleden, waarvan honderdveertig in Nederland. Dan zijn de russen en zeggen nog niet eens meegeteld, die in de wandelgangen meestal voor grassen worden aangezien. …

Lees Meer Lees Meer

Bloemrijke oase in woonbuurt

Bloemrijke oase in woonbuurt

Michiel Cousèl in zijn buurttuin. Foto Koos Dijksterhuis
Michiel Cousèl in zijn buurttuin. Foto Koos Dijksterhuis

“Toen ik hier net woonde, en bij thuiskomst steeds die kale perken zag, dacht ik: dat kan leuker”, zegt Michiel Coesèl. Hij overtuigde daar de gemeente en woningcorporatie Lefier van. Achter de twee complexen met bijna tweehonderd huurappartementen aan de zuidgrens van de stad Groningen vormde hij het saaie gazon om tot een soortenrijk hooiland.

Coesèl dacht: openwerken, zaaien en klaar, maar dat bleek meer voeten in aarde en handen in modder te hebben. Alleen al het maaien… en ervoor zorgen dat de gemeentelijke grasmaaier zich erbuiten hield. “Dat lukte door een greppel te graven, waar zo’n machine niet overheen komt.” …

Lees Meer Lees Meer