De populieren bloeien of zijn net uitgebloeid. Populieren worden vanouds veel aangeplant, en helaas zijn dat meestal Canadese of Italiaanse populieren. Voor plantsoenen zijn witte abelen meer in zwang: ook een populierensoort.

Niet dat er geen inheemse populieren zijn, integendeel: als er één inheemse bomenfamilie is… Je zou zwarte populieren ’s lands oerbomen kunnen noemen. Denkend aan Holland zag Marsman ze als pluimen aan den einder staan. Zwarte populieren zijn zeldzaam geworden.

Ook ratelpopulieren of espen zijn inheems. Ze danken hun naam aan het geritsel van hun blaadjes. Ze zijn algemeen, ook buiten het gebied van de breede rivieren die traag door oneindig laagland gaan.

Grauwe abelen zijn kruisingen van ratelpopulieren en witte abelen. Die laatste zijn vier eeuwen geleden ingevoerd, en aardig ingeburgerd. Abelen groeien snel; na vijftig jaar zien ze eruit als eeuwenoude woudreuzen. Witte abelen worden vooral in woonwijken geplant.

Witte abelen hebben een bredere kroon dan de pluimen van bekendere populiersoorten. Hun bast is lichtgrijs en als daar takken zijn afgebroken, blijven er ogen achter die je in de gaten houden. De blaadjes van witte abelen hebben een witte onderkant.

Voor het blad verschijnen de mannelijke katjes. Die zien eruit als lange, bordeauxrode rupsen. Dagenlang liggen grasperken en trottoirs er vol mee. Later dwarrelt het populierenzaad neer. Vijvers raken ondergesneeuwd door pluizige dekens. Lieden met gevoelige longen voelen haartjes in hun keel.

Omdat populieren vaak uitheems zijn en worden geteeld als biomassa, wordt hun ecologische waarde onderschat. Dankzij hun snelle groei zijn ze na twintig jaar al groot genoeg om grote bonte spechten te huisvesten. Die hakken graag hun holen uit in het zachte hout. Daarna volgen spreeuwen en andere holenbroeders.

Putters en wielewalen zijn ook gek op populieren en één van onze grootste en fraaiste (nacht)vlinders is er afhankelijk van: de populierenpijlstaart. Onder populieren zijn zeldzame paddenstoelen te vinden, omdat gevallen populierenblad kalkrijk is.

Kortom: onderschat populieren niet. Herstel de inheemse ratelpopulier in ere. En bescherm de laatste zwarte populieren alsof het reuzenpanda’s zijn.

(Natuurdagboek Trouw, maandag 30 maart ‘26)