Vroege spenen in blad

Speenkruid op boom, © K. Dijksterhuis

Stel dat we Rottumerplaat zouden bespuiten met herbiciden en vervolgens gingen bijhouden welke soorten planten zich op het dode eilandje zouden vestigen? En hoelang ze daar over deden. Zulke experimenten zijn wel gedaan met eilandjes. Als een nieuw eiland ontstaat, bijvoorbeeld na een vulkaanuitbarsting op de zeebodem, kun je de kolonisering door planten (en dieren) volgen zonder eerst met gif te hoeven spuiten. De Flevopolders waren geen eiland, maar wel nieuw land. En hoewel er meteen van alles met de grond voor de dijken werd aangevoerd en er riet en koolzaad werd gezaaid, was en is het toch interessant om te kijken hoelang het duurt voor planten zich vestigen. Afgelopen lente liep ik de deur plat in Flevoland voor een boek over de natuur daar. Ik trok op met natuurexperts, onder wie lieden met een fenomenale plantenkennis. Sommigen inventariseren al jaren Flevolandse planten. Egbert de Boer inspecteert een paar keer per jaar de hele randmeerkust van Oostelijk Flevoland. Hij vertelde me dat sommige algemene soorten over het hoofd gezien kunnen worden, omdat ze vroeg bloeien en al voor de inventarisatie zijn weggeteerd. Speenkruid bijvoorbeeld. Vandaar dat Egbert de Boer ook vroeg in het seizoen al inventariseert, als er weinig groeit of bloeit en het koud is. Speenkruid verspreidt zich met speenvormige knolletjes en dat gaat niet zo snel. In Flevoland is de plant althans nog niet wijd verbreid. Egbert de Boer heeft ze vorige week voor het eerst gevonden in de Stille Kern van het uitgestrekte Horsterwold. Vorige week? Is dat vroege of late speenkruid? Vroege. Het bloeit nog niet, maar ontkiemt al uit de speenknolletjes.