Laatbloeier tegen wormen

Boerenwormkruid met ijzel, foto Jeanette Essink

Eén van de volhouders in de winter is boerenwormkruid. Nou blijven de gele bloempjes van boerenwormkruid ook lang geel nadat de plant dood is. Boerenwormkruid leent zich goed voor boeketten van droogbloemen. In de jaren ’70 had iedereen droogbloemen. Nu zijn ze vast weer in, net als kleurig gebloemde koektrommels en ovenschalen en oranje-met-bruin versierd behang. Retro.

Boerenwormkruid lijkt op de kustversie van Jakobskruiskruid, met schermen van kleine, bolle bloempjes. Binnenlands Jakobskruiskruid heeft straalbloemen met een krans van lintjes erom.

Uit boerenwormkruid kun je olie winnen, vluchtige olie die grotendeels bestaat uit een natuurlijk insecticide. Het werd ooit geslikt om wormen te bestrijden, spoel- en lintwormen vooral. Tegenwoordig heeft in Nederland niemand nog spoel- en lintwormen, ik hoor er tenminste nooit iets over. Niemand lijkt ze te missen, in die zin moeten we Bas Haring nageven dat niet alle soorten onmisbaar zijn. Aarsmaden zijn er nog wel, maar boerenwormkruid slikt niemand meer. Dat is misschien maar beter ook, want wie er te gulzig mee is, kan vreselijke krampen krijgen, duizelig worden en zelfs doodgaan. Wie vrijwillig zwanger is, moet zich er verre van houden. Boerenwormkruid stond vroeger behalve als wormenkuur bekend als vruchtafdrijver.

Boerenwormkruid klinkt niet bijster boerminnend. Alsof spoel- en lintwormen vooral in de ingewanden van boeren kronkelden. Boerenwormen bestaan niet, maar het wormkruid tiert welig op bermen en braaklandjes, die soms gemaaid worden. In de nazomer kleuren sommige bermen nog steeds geel van boerenwormkruid. Vooral in natuurgebieden en woonwijken en langs rijkswegen. Langs plattelandsweggetjes worden bermen vaak te vaak gemaaid of zelfs bespoten.

Maar waar boerenwormkruid bloeit, kunnen de gele bloempjes tot ver in de herfst geel blijven. Tot in de winter zelfs.