Een troost voor het oog

© Koos Dijksterhuis, Stijve Ogentroost

Laatst mopperde ik op met onkruidverdelger platgespoten wegbermen. Dat leverde verontwaardigde reacties op: onmogelijk, het bermbeheer is al lang gifvrij… Dat is waar, de rijkswegen worden niet met plantendodend gif bespoten. De provinciale wegen waarschijnlijk ook niet. Bij particuliere wegen ligt dat anders. Ik zag het langs een Flevolandse landweg. In Noord-Brabant zag ik een boer een berm met fluitekruid met herbicide bespuiten. En in deze tijd van het jaar zie ik vaak lieden over akkers lopen met een tankje op de rug en een buis in de hand waarmee ze iedere plant behalve het gewas aanstippen. Round-up. Ze stippen ermee aan tot de uiterste akkerrand, en soms is dat een wegberm. Maar het rijskwegbermenbeheer is vooral een kwestie van maaien. Wel zo goedkoop ook. En in de Noordoostpolder zijn op initiatief van Landschapsbeheer Flevoland door de provincie kilometers provinciale wegberm afgeplagd en vervolgens gemaaid en afgevoerd. Ze zien na vier jaar al paars van de rietorchissen. Verder staat het er vol zeldzame zeggen, morgensterren, ratelaars, duizendguldenkruid, krielparnassia en stijve zowel als rode ogentroost. Onder de plaggen zat namelijk de kalrijke bodem van de vroegere Zuiderzee verstopt. En daarop gedijt de vegetatie van kalkrijke, schrale duinvalleien uitstekend.

Ogentroost vind ik één van de mooiste bloemen die er zijn. De plant werd oog helende kwaliteiten toegedacht omdat de rossige adertjes in de bloempjes iets weg hadden van bloeddoorlopen oogjes. Een wel zeer magere bewijsvoering. Kwakzalvers baseren er op internet een ogentroostkompres op, dat magische helderziendheid kan veroorzaken. ‘Men moet dit wel even volhouden voordat je resultaat ziet .‘ Oog helend is ogentroost niet, oogstrelend des te meer. Een troost voor het oog.